«Βρισκόμαστε σε μία διαφορετική φάση διαχείρισης της πανδημίας», τόνισε ο υπουργός Υγείας, Θάνος Πλεύρης, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου για την πορεία του κορονοϊού στη χώρα μας.
«Μετά από δύο χρόνια έχουμε ένα διαφορετικό στέλεχος του ιού με μεγάλη μεταδοτικότητα αλλά χαμηλή νοσηρότητα σε έναν πληθυσμό που είναι εμβολιασμένος. Σε ποσοστό 75% όσον αφορά τον γενικό πληθυσμόν 85% όσον αφορά τους ενήλικες και πάνω από 90% όσον αφορά τις ευπαθείς ομάδες και τους ηλικιωμένους», σημείωσε.
Όπως ανέφερε ο κ. Πλεύρης, περνάμε, ουσιαστικά, σε μία συνύπαρξη με τον ιό, καθώς τα μέτρα θα υπάρχουν αλλά δεν θα είναι υποχρεωτικά. «Δεν πιστεύουμε στην πολιτική του zero Covid όπως κάνει η Κίνα. Αντίθετα, πιστεύουμε ότι μπορούμε να οδηγηθούμε σε ένα άλλο μοντέλο, να παρακολουθούμε την πανδημία και να προσαρμοζόμαστε σε αυτήν», επεσήμανε.
Ο υπουργός Υγείας υπογράμμισε ότι η επιδημιολογική εικόνα δικαιολογεί αυτό το πλαίσιο, καθώς υπάρχει μείωση των σκληρών δεικτών, μείωση των νοσηλειών αλλά και όσων νοσηλεύονται σε ΜΕθ, ενώ παράλληλα λειτουργεί η οικονομία.
Όπως τόνισε ο κ. Πλεύρης, σε δείκτες όπως οι θάνατοι, η εκτιμώμενη ως υπερβάλουσα θνητότητα δείχνει να είναι χαμηλότερη από πολλές άλλες ευρωπαϊκές χώρες. «Κάναμε τα πάντα για να μειώσουμε τις απώλειες», κατέληξε ο υπουργός Υγείας.
Αναλυτικά:
ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΡΙΑ: Καλημέρα σας. Θα ξεκινήσουμε με τις τοποθετήσεις του Υπουργού Υγείας Θάνου Πλεύρη, της Γενικής Γραμματέας Δημόσιας Υγείας, Ειρήνης Αγαπηδάκη, του Προέδρου του ΕΟΔΥ Θεοκλή Ζαούτη, της Καθηγήτριας Παιδιατρικής Λοιμωξιολογίας Βάνας Παπαευαγγέλου και του Επίκουρου Καθηγητής Επιδημιολογίας Γκίκα Μαγιορκίνη.
Κύριε Υπουργέ ο λόγος σε εσάς.
ΑΘ. ΠΛΕΥΡΗΣ: Καλημέρα σας και χρόνια πολλά. Την προηγούμενη εβδομάδα ανακοινώσαμε έναν οδικό χάρτη για τη διαχείριση της πανδημίας από 1η Μαΐου, τουλάχιστον μέχρι το τέλος του καλοκαιριού.
Μετά από 2 χρόνια πανδημίας βρισκόμαστε πλέον σε μία άλλη φάση διαχείρισής της. Στην αρχή, προφανέστατα, είχαμε ένα Εθνικό Σύστημα Υγείας το οποίο είχε βγει από μία δεκαετή κρίση με παθογένειες οι οποίες υπήρχαν διαχρονικά.
Δεν υπήρχε εμβόλιο. Δεν υπήρχαν θεραπείες και δεν υπήρχε τεχνογνωσία, προκειμένου να αντιμετωπιστεί ο ιός. Μετά από 2 χρόνια έχουμε κατ’ αρχήν, ένα διαφορετικό στέλεχος του ιού από αυτό το οποίο είχαμε στην αρχή και στην πορεία είχε εμφανιστεί, το οποίο έχει μεγάλη μεταδοτικότητα, αλλά μικρότερη νοσηρότητα.
Έχουμε εμβόλιο. Και αυτή τη στιγμή, ενώ στην πρώτη φάση ήμασταν χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, πλέον κινούμαστε στον ευρωπαϊκό μέσο όρο με 75% εμβολιασμένους στον γενικό πληθυσμό, 85% στον ενήλικο πληθυσμό και πάνω από 90% στις ευάλωτες ομάδες άνω των 60, ενώ παράλληλα λόγω της μεταδοτικότητας τής «Όμικρον» έχει νοσήσει και μεγάλο μέρος του πληθυσμού.
Το Εθνικό Σύστημα Υγείας έχει ενισχυθεί, το έχουμε αναφέρει, και υλικοτεχνικά και σε επίπεδο ανθρώπων. Έχει και το ίδιο το Εθνικό Σύστημα Υγείας την τεχνογνωσία και τα φάρμακα πλέον για την αντιμετώπιση της πανδημίας.
Θα συνεχίσουμε αυτή την ενίσχυση του Εθνικού Συστήματος Υγείας και μάλιστα τα νομοσχέδια τα οποία έρχονται έχουν λογική να διδαχθούμε από την πανδημία και να δομήσουμε ένα πιο ανθρωποκεντρικό και με επίκεντρο τον πολίτη και τον ασθενή Εθνικό Σύστημα Υγείας, αλλά να το στηρίξουμε και με πόρους, οι οποίοι θα είναι τουλάχιστον στο 1,5 δισεκατομμύριο ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης. Παράλληλα, μπαίνουμε σε μία νέα φάση της πανδημίας, όπως κάνουν όλες οι ευρωπαϊκές χώρες, καθώς θεωρούμε ότι πλέον μπαίνουμε στη φάση της συνύπαρξης με τον ιό.
Τα μέτρα λοιπόν υπάρχουν, χωρίς να μπαίνουμε σε διαδικασία υποχρεωτικότητας, ακριβώς διότι βρισκόμαστε σε μία άλλη επιδημιολογική εικόνα.
Δεν πιστεύουμε στη λογική του Zero Covid, της πολιτικής Zero Covid όπως το βλέπουμε λόγου χάρη στην Κίνα, όπου είναι μία πολιτική η οποία αποτυγχάνει κιόλας όταν έχεις μία υπερμεταδοτικότητα. Αντιθέτως πιστεύουμε στις πολιτικές όπου ενισχύοντας το Εθνικό Σύστημα Υγείας, προστατεύοντας τις ευάλωτες ομάδες, μπαίνουμε σε μία διαδικασία που οι δείκτες μας επιτρέπουν και μας δίνουν τη δυνατότητα να οδηγηθούμε σε ένα πλαίσιο το οποίο είναι πλαίσιο συνύπαρξης με τον κορονοϊό.
Αυτό το πλαίσιο, προφανέστατα, είναι δυναμικό. Θα βλέπουμε την πορεία της πανδημίας και αναλόγως με την πανδημία θα μπορούμε να προσαρμοζόμαστε.
Και είναι βέβαιο ότι με τη μεγάλη προσπάθεια που έγινε από τις γυναίκες και τους άνδρες του Εθνικού Συστήματος Υγείας, φωνές που ακούστηκαν και έλεγαν ότι θα διασωληνώνουμε κόσμο σε πάρκινγκ ή θα καταρρεύσει το σύστημα, δεν έγινε χάρη σε αυτήν την μεγάλη προσπάθεια και η χώρα μας, όπως θα δούμε και από τα επιδημιολογικά στοιχεία, βρέθηκε σε πολύ καλύτερη θέση από άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Η επιδημιολογική εικόνα, την οποία θα σας αναλύσουν οι ειδικοί, είναι μία εικόνα που πέρα από τα δεδομένα τα οποία σας ανέφερα, δικαιολογεί το νέο πλαίσιο ως προς τη διαχείριση της πανδημίας, είναι μία εικόνα που βλέπουμε να μειώνονται τα κρούσματα οι νοσηλείες τόσο σε απλές όσο και σε κλίνες ΜΕΘ.
Ενώ σε μεγάλο βαθμό έχει επανέλθει πλήρως η οικονομική ζωή του τόπου, άρα δείχνει ότι αποδίδουν όλα τα άλλα μέτρα που συνδέονταν με τον εμβολιασμό, με τη νόσηση η οποία έχει έρθει αλλά και με τη συνολική τεχνογνωσία που υπάρχει για την αντιμετώπιση της πανδημίας, ενώ ακόμα και οι δείκτες που είναι σκληροί, όπως οι θάνατοι, όπως θα σας αναλύσει και ο Πρόεδρος του ΕΟΔΥ ο κ. Ζαούτης το βασικό στοιχείο που μπορούμε να συγκρινόμαστε με άλλες χώρες, καθώς κάθε χώρα ακολουθεί διαφορετικό τρόπο καταγραφής, είναι ο δείκτης της υπερβάλλουσας θνητότητας και με τη μελέτη η οποία έχει υπάρξει και από χθες είναι γνωστή σε εσάς αναφέρεται ότι και σε αυτούς τους δείκτες η χώρα μας είχε υπερβάλλουσα θνητότητα χαμηλότερη από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, χαμηλότερη από πολλές άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Αυτό προφανώς δεν μας κάνει να εφησυχάζουμε, διότι στο επίκεντρό μας πρέπει να είναι ο πολίτης και γι΄ αυτόν το λόγο όλα τα μέτρα τα οποία πήραμε, και πολλές φορές ήταν σκληρά μέτρα που είχαν να κάνουν με υποχρεωτικότητες, είχαν σκοπό και στόχο να μειώσουμε όσο το δυνατόν γίνεται τις απώλειες τις οποίες θα είχαμε από την πανδημία.
Υπάρχει απόλυτος σεβασμός στους ανθρώπους που έχασαν τη μάχη, καθώς και στις οικογένειές τους και πρέπει όλοι να ξέρουμε ότι χάρη σε μία μεγάλη προσπάθεια που έγινε τόσο με την εμβολιαστική κάλυψη του πληθυσμού, όσο και με την ενίσχυση, η προσπάθειά μας ήταν και αποδίδεται με τα νούμερα τα οποία θα δούμε, η χώρα μας με τις παθογένειες που ξέραμε ότι είχε το ίδιο το σύστημα υγείας κατάφερε να ανταποκριθεί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο στην πανδημία.
Ερχόμαστε, λοιπόν, τώρα στη φάση διαχείρισης της πανδημίας από 1η Μαΐου και σε μία πλήρη ετοιμότητα για οτιδήποτε χρειαστεί, οι ειδικοί θα σας παρουσιάσουν συνολικά την εικόνα ανά κατηγορία και θα δεχθούμε μετά ερωτήσεις, προκειμένου να απαντήσουμε σε διάφορα ερωτήματα τα οποία κατά καιρούς τίθενται και θα πρέπει να ενημερωθεί ο πολίτης για το πώς τα διαχειριζόμαστε.
Σας ευχαριστώ πολύ και είμαστε εδώ στη διάθεσή σας.
ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΡΙΑ: Ευχαριστούμε. Ο λόγος στην κυρία Αγαπηδάκη.
ΕΙΡ. ΑΓΑΠΗΔΑΚΗ: Καλημέρα κι από μένα.
Να συνοψίσω λίγο το μεταβατικό πλαίσιο στο οποίο βρισκόμαστε και το νέο μοντέλο διαχείρισης στο οποίο μεταβαίνουμε, όπως και οι περισσότερες χώρες.
Όλοι θα θέλαμε να τελειώσει η πανδημία, ωστόσο φαίνεται ότι κάτι τέτοιο είναι ακόμα μακριά. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας βρισκόμαστε περίπου στα μέσα της πανδημίας. Αυτό σημαίνει ότι εξακολουθεί να υπάρχει ο στόχος να μην μολυνθούμε.
Και, ακριβώς, το νέο μοντέλο διαχείρισης το οποίο έχουμε υιοθετήσει έχει αυτό το σκοπό: Την προστασία αλλά να ζούμε με μεγαλύτερους βαθμούς ελευθερίας χωρίς να διακόπτουμε την κοινωνική μας δραστηριότητα.
Τι έχουμε μάθει τα 2,5 χρόνια πανδημίας: Όλοι μας έχουμε εξοικειωθεί με τα βασικά μέτρα προστασίας, τη μάσκα, όταν έχουμε συμπτώματα μένουμε στο σπίτι γιατί ακόμα και τότε μπορεί το τεστ να εξακολουθήσει να βγαίνει αρνητικό, άρα ο πιο ασφαλής τρόπος είναι όταν έχουμε οποιοδήποτε σύμπτωμα να μένουμε στο σπίτι. Εμβολιαζόμαστε. Κάνουμε την ενισχυτική δόση και την δεύτερη ενισχυτική δόση για όσους συστήνεται. Προσπαθούμε να έχουμε στο νου μας ότι καθένας μας έχει ένα προσωπικό προφίλ που συνιστά διαφορετικό βαθμό κινδύνου για σοβαρή νόσο, οπότε με βάση αυτά τα χαρακτηριστικά που έχει καθένας μας και τα γνωρίζει, το αν έχει υποκείμενα νοσήματα, αν είναι άνω των 60 ετών, αν έχει εμβολιαστεί, τροποποιούμε αντίστοιχα τη συμπεριφορά μας.
Έχουμε ζήσει τα 2,5 χρόνια αυτά ένα μοντέλο συνεχούς κλιμάκωσης και αποκλιμάκωσης των μέτρων. Ωστόσο αυτό φαίνεται στις περισσότερες χώρες ότι δεν είναι ένα βιώσιμο μοντέλο διαχείρισης.
Ποιο είναι το βιώσιμο μοντέλο; Να ζούμε με τα βασικά μέτρα προστασίας καθημερινά. Θέλω να τονίσω κάτι το οποίο συχνά το παρανοούμε. Δεν καταργούνται τα μέτρα προστασίας. Καταργείται η υποχρεωτική τους τήρηση.
Αυτό σημαίνει ότι η Πολιτεία εμπιστεύεται τους πολίτες που έχουν εκπαιδευτεί και εξοικειωθεί με τα βασικά μέτρα προστασίας αυτά τα 2,5 χρόνια και είναι σε θέση να τα υιοθετούν για να προστατεύουν τον εαυτό τους, χωρίς να διακόπτουν την κοινωνική τους δραστηριότητα και χωρίς να χρειάζεται να τα επιβάλουμε με τις νομοθετικές παρεμβάσεις.
Από εκεί και πέρα, βασικό μέλημα όλων μας είναι να συνειδητοποιήσουμε ότι ο ιός δεν μπορεί να εκριζωθεί. Στην καλύτερη περίπτωση, θα μάθουμε να συνυπάρχουμε με τον κορονοϊό, όπως συνυπάρχουμε με τόσους άλλους ιούς όλα αυτά τα χρόνια, χωρίς να διακόπτουν τη ζωή μας και να τη διαταράσσουν σε τόσο μεγάλο βαθμό.
Άρα δεν μπορούμε να επιστρέψουμε στην προ πανδημική κατάσταση. Μιλάμε λοιπόν για μια προσαρμογή σε νέα δεδομένα μέσα από αυτό το μοντέλο βιώσιμης διαχείρισης όπου η Πολιτεία θα λαμβάνει υπόψη τις παραμέτρους που χρειάζεται να εξεταστούν για να προστατευτούν οι ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού.
Ξέρουμε πολύ καλά ότι οι άνθρωποι μεγαλύτερης ηλικίας –αυτό μας δείχνουν τα ερευνητικά δεδομένα όλο αυτό το διάστημα- που έχουν υποκείμενα νοσήματα, όπως είναι για παράδειγμα η παχυσαρκία ή ο διαβήτης, είναι περισσότερο ευάλωτοι στη σοβαρή νόσηση ακόμα και αν είναι εμβολιασμένοι.
Αυτό σημαίνει ότι εκεί χρειάζεται ένα αυξημένο πλαίσιο προστασίας. Χρειάζεται, λοιπόν, όταν ερχόμαστε σε επαφή, και το λέω και εν όψει των ημερών του Πάσχα, να έχουμε κατά νου ότι οι επισκέψεις στον παππού και στην γιαγιά πρέπει να γίνονται με ασφάλεια.
Έτσι θα μπορέσουμε και να συνεχίσουμε να έχουμε πιο ελεύθερη καθημερινή κινητικότητα. Να μπορούμε να πηγαίνουμε στις δουλειές μας με ασφάλεια. Να μην έχουμε απώλεια εισοδήματος. Να μην διαταράσσεται η κοινωνική μας ζωή, όμως να έχουμε και ένα ασφαλές πλαίσιο προστασίας.
Νομίζω ότι έχουμε όλοι συνειδητοποιήσει πως αυτό είναι ένα στοίχημα που πρέπει να κερδηθεί από όλους μας, μαζί με την κοινωνία, και σε αυτή την κατεύθυνση είναι και το μοντέλο αυτό στο οποίο μεταβαίνουμε σιγά- σιγά και εμείς στην χώρα μας.
ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΡΙΑ: Ευχαριστούμε. Ο λόγος στον κύριο Ζαούτη.
Θ. ΖΑΟΥΤΗΣ: Καλημέρα και από μένα. Χρόνια πολλά και καλό Πάσχα. Θα ξεκινήσω με μια αποτίμηση της επιδημιολογικής εικόνας στην χώρα μας αυτή την στιγμή.
Στην διαφάνεια αυτή βλέπουμε τον ημερήσιο αριθμό κρουσμάτων, ένας δείκτης που παρακολουθούμε από την αρχή της πανδημίας.
Και βλέπουμε εδώ την μεγάλη αύξηση που είδαμε με την «Όμικρον» στις αρχές του Γενάρη και βλέπουμε μια σταθερή μείωση και τις τελευταίες δυο βδομάδες. Μια πολύ σημαντική μείωση στον αριθμό κρουσμάτων.
Τα κρούσματα αυτά που αντιμετωπίζουμε στην Ελλάδα αυτή την στιγμή προέρχονται από το στέλεχος «Όμικρον ΒΑ2», το δεύτερο στέλεχος της παραλλαγής της «Όμικρον» που σχετίζεται με χαμηλότερη νοσηρότητα και χαμηλότερο κίνδυνο θανάτου.
Παρομοίως παρακολουθούμε τα λύματα και στα λύματα, δεν σας δείχνω τα δεδομένα εδώ, αλλά και τα λύματα δείχνουν μια μείωση στο ιικό φορτίο σε όλη την Ελλάδα.
Ο δείκτης των κρουσμάτων στην πορεία, στην επόμενη φάση, θα είναι πιο λίγο σημαντικός από ότι ήταν στο παρελθόν, επειδή έχουν αλλάξει όλα τα κράτη την μεθοδολογία με την οποία κάνουν testing. Έχουν μειωθεί τα τεστ και έτσι ο απόλυτος αριθμός κρουσμάτων πλέον δεν θα είναι ο πιο σημαντικός δείκτης.
Ποιοι θα είναι οι πιο σημαντικοί δείκτες; Πάμε στην επόμενη διαφάνεια. Εδώ βλέπουμε τον συνολικό αριθμό νέων εισαγωγών στις κλίνες Covid και βλέπουμε μια πολύ σημαντική μείωση τις τελευταίες δυο βδομάδες. Την τελευταία βδομάδα έχουμε 20% μείωση στις νοσηλείες και 37% μείωση στις νέες νοσηλείες.
Πάμε στην επόμενη διαφάνεια. Εδώ βλέπουμε τον συνολικό αριθμό διασωληνωμένων. Και εδώ βλέπουμε σημαντική μείωση τις τελευταίες εβδομάδες. Την τελευταία εβδομάδα έχουμε μείωση της τάξης του 7% και έχουμε κάτω από 300 διασωληνωμένους αυτή τη στιγμή στην Ελλάδα.
Εδώ βλέπουμε τον ημερήσιο αριθμό θανάτων. Και εδώ βλέπουμε μείωση τελευταίες εβδομάδες, στον απόλυτο αριθμό θανάτων. Θα επανέλθω στο θέμα των θανάτων και της θνησιμότητας σε επόμενες διαφάνειες.
Πάμε στην επόμενη διαφάνεια. Βάσει των δεδομένων που σας έδειξα, τις τελευταίες δύο εβδομάδες καταγράφεται σημαντική αποκλιμάκωση στον ημερήσιο αριθμό κρουσμάτων.
Η αποκλιμάκωση στα κρούσματα συνδυάζεται αντίστοιχα με σημαντική μείωση στο συνολικό αριθμό απλών νοσηλειών, στον αριθμό διασωληνωμένων ασθενών, καθώς και στον αριθμό θανάτων.
Λόγω των παραπάνω, καθώς και της υψηλής εμβολιαστικής κάλυψης που έχουμε, αυτή τη στιγμή, απουσία νέας παραλλαγής, και στους ανεμβολίαστους υπάρχει ένα αρκετά μεγάλο ποσοστό που έχει περάσει τη νόσο και έτσι έχουμε ένα πληθυσμό που έχει ανοσία σε ένα μεγάλο βαθμό.
Έρχεται η θερινή περίοδος, που σημαίνει ότι θα ζούμε σε εξωτερικούς χώρους και ξέρουμε και από τα περασμένα καλοκαίρια πως οι εξωτερικοί χώροι σχετίζονται με μείωση της μεταδοτικότητας του ιού και μειώνουν τη διασπορά το κορονοϊού, γι’ αυτό έχει αποφασιστεί η μερική αποκλιμάκωση των μέτρων.
Επόμενη διαφάνεια. Εδώ θα δείξουμε κάποια δεδομένα για την επιδημιολογική εικόνα στα σχολεία.
Βλέπουμε τα κρούσματα σε παιδιά και στους έφηβους 12 ως 18 ετών. Οι μπλε μπάρες είναι ο συνολικός αριθμός κρουσμάτων σε όλο τον πληθυσμό.
Η κόκκινη γραμμή είναι ο αριθμός κρουσμάτων στην ηλικιακή ομάδα που είπα, 12 ως 18 ετών. Βλέπουμε πριν 4 εβδομάδες, πριν ένα μήνα, είχαμε αύξηση στον απόλυτο αριθμό κρουσμάτων στην επικράτεια, αλλά βλέπουμε ξεκίνησε η μείωση, φαίνεται στην κόκκινη γραμμή.
4 εβδομάδες μετά σταμάτησαν τα δύο self test την εβδομάδα λόγω αυτής της αποκλιμάκωσης, πάλι σε μία φάση που βλέπαμε αύξηση στον απόλυτο αριθμό κρουσμάτων στον πληθυσμό.
Παρόμοια εικόνα βλέπουμε στα μικρότερα παιδιά 4 ως 11 ετών. Βλέπουμε πάλι εδώ σε μία περίοδο που αυξήθηκε ο απόλυτος αριθμός κρουσμάτων, βλέπουμε μια πολύ σημαντική μείωση, η κόκκινη γραμμή, μια τάση σημαντικά προς τα κάτω στον αριθμό των κρουσμάτων στα παιδιά, μία περίοδο που διενεργούνταν τα δύο self test.
Βάσει των δεδομένων που έδειξα για τα σχολεία καταγράφηκε σημαντική αποκλιμάκωση στα παιδιά και έφηβους ηλικιών 4 έως 11 έτη και 12 έως 18 ετών αντίστοιχα, όταν ακόμα είχαμε σε εφαρμογή τα δύο self test την εβδομάδα. Η αποκλιμάκωση στα παιδιά παρατηρήθηκε προγενέστερα από τον συνολικό αριθμό κρουσμάτων στην κοινότητα, όπου λόγω αυτού τα self test μειώθηκαν σταδιακά σε ένα την εβδομάδα και η αποκλιμάκωση συνεχίστηκε με συστηματικό ρυθμό.
Περνάμε στον επόμενο δείκτη που είναι η θνησιμότητα. Σε αυτή τη διαφάνεια θα συζητήσουμε για την υπερβάλλουσα θνησιμότητα. Η υπερβάλλουσα θνησιμότητα αποτελεί τον πιο αξιόπιστο δείκτη της επίδρασης της πανδημίας στο συνολικό αριθμό θανάτων. Αυτή τη στιγμή, όλη η βιβλιογραφία κλίνει προς αυτόν τον δείκτη.
Σύμφωνα με διεθνείς Οργανισμούς, η υπερβάλλουσα θνησιμότητα μπορεί να χρησιμοποιηθεί για συγκρίσεις της επίδρασης της πανδημίας στη θνησιμότητα μεταξύ διαφορετικών περιοχών και κρατών. Η υπερβάλλουσα θνησιμότητα, η λεγόμενη excess mortality, ορίζεται ως η διαφορά μεταξύ του αριθμού των θανάτων από κάθε αιτία σε μια χρονική περίοδο, π.χ. την πανδημία αυτή τη στιγμή και του αναμενόμενου αριθμού θανάτων στη συγκεκριμένη χρονική περίοδο.
Ο αριθμός των θανάτων από Covid δεν αποτελεί αντικειμενικό δείκτη για συγκρίσεις μεταξύ διαφορετικών χωρών, επειδή ο τρόπος καταγραφής των θανάτων δεν είναι ενιαίος στην Ευρώπη και παγκοσμίως. Ο αριθμός των θανάτων εξαρτάται από το στάδιο της πανδημίας που βρίσκεται ένα κράτος, δηλαδή ο αριθμός κρουσμάτων ανά μονάδα του πληθυσμού σε κάθε χρονική περίοδο.
Και οι προγνωστικοί παράγοντες για θάνατο από Covid, όπως η ηλικία, οι συνοσηρότητες, η εμβολιαστική κάλυψη και οι δυνατότητες του συστήματος υγείας διαφέρουν σημαντικά ανά κράτος και γεωγραφική περιοχή.
Εδώ είναι η μελέτη από το Lancet. Όπως γνωρίζετε, το Lancet είναι από τα πιο υψηλά επιστημονικά περιοδικά του κόσμου και αυτή η μελέτη εδώ εξηγεί την υπερβάλλουσα θνησιμότητα στην περίοδο της πανδημίας.
Η σύγκριση εδώ, σε αυτή τη μελέτη, είναι για την περίοδο ’20 με ’21 συγκριτικά με 11 χρόνια πριν. Δηλαδή το base line ήταν αρκετά μεγάλο πριν γίνει αυτή η σύγκριση.
Και τι έδειξε αυτή η μελέτη; Πάμε στην επόμενη διαφάνεια. Υπερβάλλουσα θνησιμότητα για την Ελλάδα στην περίοδο 2020 με 2021 ήταν 127,1 θάνατοι ανά 100.000 πληθυσμό.
Συγκριτικά με άλλα κράτη, ο αντίστοιχος δείκτης για όλη την δυτική Ευρώπη ήταν 140 θάνατοι ανά 100.000 πληθυσμό. Και για την κεντρική Ευρώπη ήταν 315,7 θάνατοι ανά 100.000 πληθυσμό.
Εάν μπούμε να δούμε με πιο λεπτομέρεια κάποια άλλα κράτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στην Ιταλία 227,4, στην Ισπανία 186,7, Πορτογαλία 202, η Γαλλία 124, η Γερμανία 120 και Μεγάλη Βρετανία 126,8 ανά 100.000 πληθυσμό.
Εδώ βλέπουμε τον χάρτη, τον παγκόσμιο χάρτη της υπερβάλλουσας θνησιμότητας, αλλά με πιο λεπτομέρεια θα δείξω εδώ το δικό μας χώρο, βρισκόμαστε στο ανοιχτό ροζ χρώμα, μπορεί να μην φαίνεται καλά εδώ, που είναι χαμηλή η υπερβάλλουσα θνησιμότητα συγκριτικά με πολλά άλλα κράτη.
Στην ίδια μελέτη εκτιμήθηκε ο λόγος της υπερβάλλουσας θνησιμότητας προ τον δηλούμενο αριθμό θανάτων. Δηλαδή το κλάσμα θνησιμότητας ανά δηλωμένων κρουσμάτων- θανάτων.
Είναι ένας δείκτης που θα βοηθήσει να εξηγήσει όλη αυτή την ιστορία για την υπερβάλλουσα θνησιμότητα. Για την Ελλάδα αυτό το κλάσμα ήταν 1,22. Είναι ένας δείκτης με τον οποίο μπορούμε να κάνουμε συγκρίσεις.
Για τη δυτική Ευρώπη ήταν 1,48. Ο χαμηλότερος αριθμός είναι εδώ καλύτερος. Δηλαδή, υπάρχει τεκμηρίωση για υποκαταγραφή θανάτων στην υπόλοιπη Ευρώπη σε σχέση με την Ελλάδα.
Η Ελλάδα δηλώνει σε αυξημένο ποσοστό Covid θανάτους σε σχέση με άλλες χώρες. Αυτοί είναι αντικειμενικοί δείκτες στο επιστημονικό άρθρο του Lancet.
Ενδεικτικά, ο ίδιος δείκτης, το 1,22 στην Ελλάδα, στην Ιταλία 1,89. 1,64 στην Ισπανία, 2,13 στην Πορτογαλία, 1,28 στη Γαλλία, 1,82 στη Γερμανία και 0,97 στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ευχαριστώ πολύ.
ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΡΙΑ: Ευχαριστούμε πολύ. Ο λόγος στην κυρία Παπαευαγγέλου.
Β. ΠΑΠΑΕΥΑΓΓΕΛΟΥ: Καλησπέρα, χρόνια πολλά. Ευχαριστώ. Θα ήθελα εγώ να αναφερθώ πιο πολύ στο θέμα της λειτουργίας των σχολείων μας, στην προσπάθεια που έχει γίνει για να μείνουν τα σχολεία ανοιχτά με ασφάλεια, τόσο για τα παιδιά όσο και για τις οικογένειες τους. Και για το πώς θα πορευτούμε από δω και πέρα.
Η εμπειρία που έχουμε αποκτήσει όλο αυτό το διάστημα, αναφορικά με την διαχείριση των κρουσμάτων στα σχολεία, είναι μεγάλη. Στην αρχή της φετινής σχολικής χρονιάς, τον Σεπτέμβριο του 2021, συνυπολογίζοντας όλες τις δραματικές επιπτώσεις της καραντίνας για τα παιδιά σχολικής ηλικίας, σχεδιάσαμε ένα πρωτόκολλο λειτουργίας που κύριο στόχο είχε την διατήρηση της σχολικής ζωής.
Επιλέξαμε να ακολουθήσουμε την πρακτική του τακτικού προγραμματισμένου αυτοδιαγνωστικού ελέγχου, τα γνωστά μας self test, με στόχο να βρίσκουμε τα κρούσματα έγκαιρα, πριν την έναρξη των συμπτωμάτων, αλλά και πριν προλάβουν να διασπείρουν τα παιδιά τον ιό στους συμμαθητές τους και στο περιβάλλον τους γενικότερα.
Ακόμα πιο σημαντική ήταν η τακτική σχολαστικής ιχνηλάτησης επαφών που εφαρμόστηκε. Δηλαδή, κάθε φορά που είχαμε ένα κρούσμα θετικό σε μια τάξη γινόταν εκτεταμένος έλεγχος σε όλα τα παιδιά της τάξης κατά την διάρκεια της επόμενης εβδομάδας, με στόχο και πάλι να αποτρέψουμε την ενδοσχολική διασπορά.
Σημαντικό όπλο μας, βέβαια, ήταν η άριστη συνεργασία όλων αλλά και η πιστή χρήση της ορθής της μάσκας από μαθητές και εκπαιδευτικούς.
Η αποτίμηση της στρατηγικής, όπως σας έδειξε και ο Καθηγητής κύριος Ζαούτης, είναι εξαιρετικά θετική. Πετύχαμε, παρά την μεγάλη έξαρση του πανδημικού κύματος, να διατηρήσουμε σταθερά τα κρούσματα στα παιδιά σχολικής ηλικίας 4 έως 18 ετών.
Τον Φεβρουάριο, στην κορύφωση του πανδημικού κύματος που προκάλεσε η «Όμικρον», τα παιδιά, λόγω της μεγάλης διασποράς στην κοινότητα αλλά και καθολικού ελέγχου της ηλικιακής αυτής ομάδας, έφτασαν να αποτελούν το 33% του συνόλου των κρουσμάτων.
Στην συνέχεια, όμως, τα κρούσματα στα παιδιά σχολικής ηλικίας 4 έως 18 ετών άρχισαν να μειώνονται σταθερά και μάλιστα, όπως έδειξε και ο Καθηγητής κύριος Ζαούτης, έπεσαν πολύ πιο γρήγορα, νωρίτερα από ότι στον γενικό πληθυσμό. Στην κοινότητα, δηλαδή.
Έτσι φτάσαμε την προηγούμενη εβδομάδα, πριν να κλείσουν τα σχολεία, τα κρούσματα στα παιδιά να αποτελούν μόλις το 20% του συνόλου.
Είναι σαφές ότι η πρακτική μας είχε ως αποτέλεσμα να ελέγξει την ενδοσχολική διασπορά του ιού.
Τώρα η πανδημία φαίνεται να αποκλιμακώνεται και έτσι μας δίνεται η δυνατότητα να μετακινηθούμε στην επόμενη φάση, όπως έτσι κι αλλιώς προειπώθηκε.
Να εφαρμόσουμε μια νέα πρακτική, όπου ο έλεγχος για Covid συνολικά στον πληθυσμό, αλλά και στα σχολεία θα επικεντρώνεται πια στα άτομα με συμπτώματα.
Έτσι, όταν επιστρέψουν οι μαθητές στο σχολείο μετά τις διακοπές του Πάσχα, δεν θα υποχρεούνται πια σε τακτικό προ συμπτωματικό αυτοδιαγνωστικό έλεγχο με τη χρήση των self test, αλλά ο έλεγχος θα είναι στοχευμένος μόνο στα παιδιά με συμπτώματα.
Προφανώς, τα μέτρα περιορισμού της διασποράς στο σχολικό περιβάλλον που περιλαμβάνουν τη συστηματική χρήση της μάσκας, το καλό αερισμό των χώρων, των τάξεων και την υγιεινή των χεριών συνεχίζουν να ισχύουν.
Ο καλός καιρός βοηθάει, έτσι ώστε όταν γυρίσουν τα παιδιά πίσω στο σχολείο, τα παράθυρα των τάξεων να μένουν ανοιχτά συνεχώς. Θα πρέπει όμως να τονιστεί, να γίνει ξεκάθαρο, ότι όλα τα μέτρα σχολαστικής ιχνηλάτησης των επαφών επιβεβαιωμένου κρούσματος θα συνεχίσουν ναι ισχύουν.
Στην περίπτωση δηλαδή που έχουμε ένα παιδί να διαγιγνώσκεται με Covid, ανεξάρτητα με το πού κόλλησε, αν κόλλησε στο σπίτι ή στο σχολείο ή σε κάποια άλλη δραστηριότητα, θα εφαρμόζεται άμεσα έλεγχος σε όλους τους συμμαθητές με τη χρήση δύο τεστ, δύο αυτοδιαγνωστικών τεστ στην πρώτη και την τέταρτη μέρα μετά τη διάγνωση του κρούσματος.
Είναι προφανές ότι όπως ίσχυε μέχρι σήμερα, αλλά ακόμα και πριν από την έναρξη της πανδημίας, οι γονείς θα πρέπει να παραμείνουν ευαισθητοποιημένοι και να αναγνωρίζουν έγκαιρα πιθανά σημεία και συμπτώματα λοίμωξής των παιδιών το πρωί πριν πάνε σχολείο. Αν έχει πυρετό, αν έχει συνάχι, αν έχει κακοδιαθεσία.
Γιατί όπως ήταν αναμενόμενο, και όλοι νομίζω το έχετε παρατηρήσει, έχουμε μια μεγάλη έξαρση άλλων λοιμώξεων, κοινών παιδιατρικών λοιμώξεων του αναπνευστικού, αλλά και του γαστρεντερικού τις τελευταίες εβδομάδες.
Αυτό συμβαίνει γιατί μετά από δύο χρόνια που είχαμε σημαντική μείωση των κοινωνικών και αθλητικών δραστηριοτήτων, με την αυστηρή χρήση της μάσκας, τώρα τα μέτρα έχουν αρχίσει να χαλαρώνουν και συνεπώς έχουμε και αύξηση των δραστηριοτήτων και των επαφών του πληθυσμού, γεγονός που έχει ως αποτέλεσμα αυτή την αύξηση των κοινών λοιμώξεων.
Στις περιπτώσεις, λοιπόν, εκδήλωσης συμπτωμάτων ίωσης, οι γονείς θα πρέπει να κρατάνε τα παιδιά στο σπίτι και να συμβουλεύονται τον παιδίατρό τους.
Έλεγχος για Covid θα διενεργείται όποτε κρίνεται απαραίτητο από το θεράποντα, ανάλογα με τα συμπτώματα, αλλά και από τις πιθανές επαφές που έχει το παιδί με άλλα κρούσματα Covid.
Το παιδί θα επιστρέφει στο σχολείο μετά την πάροδο τουλάχιστον 24 ωρών από την πλήρη υποχώρηση του πυρετού. Εύχομαι σε όλους καλή Ανάσταση και σας ευχαριστώ για την προσοχή σας.
ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΡΙΑ: Ευχαριστούμε πολύ. Ο λόγος στο κύριο Μαγιορκίνη.
ΓΚ. ΜΑΓΙΟΡΚΙΝΗΣ: Καλημέρα και από μένα. Να δούμε σε ποιο σημείο βρίσκεται η Ελλάδα σε σχέση με τις άλλες χώρες σήμερα, καθώς και την καταγραφή της επιδημιολογικής κατάστασης στον κόσμο.
Μέχρι σήμερα έχουμε 505.000.000 μολύνσεις και 6,2 εκατομμύρια θανάτους με τη νόσο. Σε παγκόσμια κλίμακα μειώθηκαν γύρω στο 28% εντός της τελευταίας εβδομάδας, με περίπου 730 χιλιάδες διαγνώσεις ανά ημέρα μεσοσταθμικά. Οι ασθενείς που καταλήγουν με τη νόσο μειώθηκαν εντυπωσιακά κατά 27%, καταγράφοντας λιγότερους από 3.000 θανατους, συγκεκριμένα, 2440 θάνατοι ανά ημέρα. Έχουμε να δούμε τέτοια ποσοστά πάρα-πάρα πολύ καιρό και συνεχίζουν, φαίνεται ότι η πτωτική πορεία δεν σταματάει.
Η επιδημία στην Ευρώπη συνεχίζει την εντυπωσιακή μείωση όσον αφορά τη διασπορά, καθώς παρατηρήθηκε 29% μείωση στις διαγνώσεις και οι θάνατοι μειώθηκαν κατά 24%. Οι 40 από τις 47 ευρωπαϊκές χώρες δείχνουν βελτίωση στη διασπορά της επιδημίας για δεύτερη εβδομάδα στη σειρά. Επιδείνωση μεγαλύτερη από 30% παρατηρήθηκε σε τέσσερις χώρες και δεν ήταν κιόλας σημαντική. Σημαντική βελτίωση, πάνω από 30%, βλέπουμε σε 23 χώρες.
Στο πλαίσιο αυτής της μαζικής βελτίωσης που παρατηρείται, οι χώρες, ανάλογα με την πίεση που υπάρχει στο σύστημα υγείας, έχουν μειώσει και συνεχίζουν να μειώνουν τους περιορισμούς, που αποσκοπούσαν στη μείωση της μετάδοσης του κορονοϊού.
Από τις πρώτες χώρες που έχουν άρει τους περιορισμούς είναι η Αγγλία, από τις χώρες του Ηνωμένου Βασιλείου και τώρα ακολουθούν και η Σκωτία αλλά και η Ουαλία. Ομοίως και στη Δανία δεν υπάρχουν καθόλου περιορισμοί, ούτε στην Ελβετία υπάρχουν από τη 1 Απριλίου. Στη Γαλλία, από τις 14 Μαρτίου, δεν χρησιμοποιείται το αντίστοιχο με εμάς Covid pass για πρόσβαση σε κλειστούς χώρους, ενώ δεν χρησιμοποιείται πλέον ούτε στην Πορτογαλία.
Ενδεικτικά, λοιπόν, αναφέρω μερικές χώρες. Η Ιταλία έχει ανακοινώσει άρση του Covid pass από 1 Μαΐου και στις επόμενες δέκα ημέρες αποφασίζουν για διακοπή χρήσης μάσκας σε κλειστούς χώρους.
Που μπαίνει λοιπόν όλη αυτή η κίνηση; Η κίνηση αυτή λοιπόν μπαίνει στο πλαίσιο ύφεσης των σκληρών δεικτών και στο πλαίσιο της πολύ διαχειρίσιμης πλέον επιδημίας και αποτελεί φυσική εξέλιξη η σταδιακή χαλάρωση των περιορισμών που θα οδηγήσει σε μία βελτιωμένη καθημερινότητά μας, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε όλο τον κόσμο.
Το να ζούμε και να διαχειριζόμαστε τον ιό σημαίνει ότι από τη μία σε βάθος χρόνου πρέπει να διατηρήσουμε το «τείχος προστασίας», αλλά και να υιοθετήσουμε ασφαλείς συμπεριφορές, ανάλογα βέβαια πάντα με τον ατομικό κίνδυνο του καθενός. Αυτό σημαίνει ότι ο παρεμβατισμός και οι εξωτερικές ρυθμίσεις σταδιακά θα μειωθούν, ενώ θα ενισχυθούν οι οδηγίες που πρέπει να χρησιμοποιούμε ο καθένας στην καθημερινότητά μας και η επικοινωνία γι΄ αυτές, ανάλογα με τον προσωπικό κίνδυνο του καθενός.
