Στις Βρυξέλλες, μεταβαίνει τη Δευτέρα ο υπουργός Οικονομικών Χρήστος Σταϊκούρας, προκειμένου να συμμετάσχει στη συνεδρίαση του Eurogroup και στη συνεδρίαση του Ecofin την Τρίτη.
Στο Ecofin αναμένεται να εγκριθούν τα πρώτα Εθνικά Σχέδια Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας κρατών – μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, μεταξύ των οποίων και της Ελλάδας.
Στη συνεδρίαση του Ecofin, θα λάβει μέρος και ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών, Θόδωρος Σκυλακάκης.
Στο αυριανό Eurogroup οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης θα συζητήσουν τη δημοσιονομική πορεία και τις προοπτικές της ευρωζώνης, εστιάζοντας στο επόμενο έτος. Στο συγκεκριμένο πλαίσιο, θα ενημερωθούν για την πρόσφατη έκθεση του Ευρωπαϊκού Δημοσιονομικού Συμβουλίου και την αποτίμηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με τα Προγράμματα Σταθερότητας του 2021.
Η συζήτηση θα τροφοδοτήσει την προετοιμασία των προσχεδίων προϋπολογισμού και των συστάσεων για την ευρωζώνη για το 2022. Επιπλέον, θα συνεχιστεί ο διάλογος σχετικά με τις πιθανές επιπτώσεις της δημιουργίας ψηφιακού ευρώ για νοικοκυριά, επιχειρήσεις και την Οικονομική και Νομισματική Ένωση ως σύνολο.
Επίσης αύριο, θα πραγματοποιηθεί συνεδρίαση του Eurogroup σε διευρυμένη σύνθεση, κατά την οποία οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα ανταλλάξουν, μεταξύ άλλων, απόψεις με την υπουργό Οικονομικών των ΗΠΑ, Τζάνετ Γιέλεν σχετικά με την οικονομική ανάκαμψη από την πανδημία του κορoνοϊού, καθώς και με θέματα τραπεζικής και χρηματοοικονομικής σταθερότητας.
Το βράδυ της Δευτέρας, ο κ. Σταϊκούρας θα συμμετάσχει στο καθιερωμένο δείπνο εργασίας των υπουργών Οικονομικών που ανήκουν στην πολιτική ομάδα του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος.
Την Τρίτη οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης προβλέπεται να συζητήσουν για την οικονομική ανάκαμψη στην Ευρώπη – με έμφαση στην εφαρμογή του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF).
Η ΕΕ έχει εγκρίνει 16 εθνικά προγράμματα και άλλα 3 πρόκειται να εγκριθούν από την Επιτροπή μέσα στις επόμενες μέρες. Πέντε χώρες, η Πολωνία, η Εσθονία, η Ρουμανία, η Σουηδία και η Φινλανδία, ζήτησαν και έλαβαν από την Κομισιόν προθεσμία δύο μηνών ώστε να μπορέσουν να προχωρήσουν σε ορισμένες τροποποιήσεις όπως ζητήθηκε από τις Βρυξέλλες. Τρεις χώρες, η Ολλανδία, η Μάλτα και η Βουλγαρία, πήραν προθεσμία να υποβάλουν τα προγράμματά τους μέχρι το τέλος του έτους.
Μετά την έγκριση κάθε προγράμματος θα ακολουθεί η διαδικασία της υπογραφής του από το κράτος-μέλος και την Κομισιόν και αμέσως μετά θα γίνεται η εκταμίευση της προκαταβολής, η οποία ανέρχεται στο 13% του συνολικού ποσού που αναλογεί σε κάθε χώρα. Στην περίπτωση της Ελλάδας, το 13% ισοδυναμεί μια προκαταβολή της τάξης των 4 δισ. ευρώ, χρήματα που, εφόσον εγκριθεί την Τρίτη το ελληνικό πρόγραμμα, θα φτάσουν στη χώρα το αργότερο μέσα στις πρώτες μέρες του Αυγούστου.
Μετά την έγκριση των προγραμμάτων θα συνεχιστούν οι συζητήσεις μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των αρμόδιων εθνικών αρχών, προκειμένου η υλοποίηση που θα ακολουθήσει να διασφαλίζει την απόλυτη διαφάνεια. Αυτό που ενδιαφέρει πρωτίστως την Κομισιόν είναι περισσότερο η ορθή διάθεση των δανείων που θα δοθούν στα κράτη-μέλη, ώστε να υπάρξει διαφάνεια στις εταιρείες του ιδιωτικού τομέα που θα χρηματοδοτηθούν.
Από το Ταμείο Ανάκαμψης η Ελλάδα θα λάβει συνολικά 32,2 δισ. ευρώ, εκ των οποίων ποσό 1,7 δισ. ευρώ έχει ήδη εγκριθεί και θα δοθεί μέσω της πρωτοβουλίας ReactEU για την αντιμετώπιση των υγειονομικών και κοινωνικών επιπτώσεων της πανδημίας. Από τα υπόλοιπα 30,5 δισ. ευρώ, που θα εγκριθούν την Τρίτη, τα 17,8 δισ. ευρώ είναι επιχορηγήσεις και τα 12,7 δισ. ευρώ δάνεια προς τον ιδιωτικό τομέα, τα οποία θα λάβει το κράτος, αλλά θα αποπληρώσουν οι ιδιώτες επενδυτές.
Το ελληνικό σχέδιο εγκρίθηκε από την Επιτροπή δεύτερο κατά σειρά, στις 17 Ιουνίου. Το σχέδιο καλύπτει όλους τους πυλώνες του Ταμείου Ανάκαμψης, δηλαδή την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση, την κοινωνική ισότητα, την οικονομική και κοινωνική μεταρρύθμιση. Έχει 331 ορόσημα και στόχους, που είναι περισσότερα από όλες τις χώρες.
H Κομισιόν επισημαίνει στην αξιολόγησή της ότι το σχέδιο της Ελλάδας περιλαμβάνει μέτρα που συμβάλλουν στην οικονομική ανάπτυξη και αυξάνουν τις ευκαιρίες απασχόλησης μέσω της βελτίωσης της παραγωγικότητας. Το σχέδιο προβλέπει την υλοποίηση ενός ολοκληρωμένου εθνικού προγράμματος δημόσιας υγείας που θα στηρίζει την πρωτοβάθμια, δευτεροβάθμια και τριτοβάθμια πρόληψη και θα ενισχύει την πρωτοβάθμια περίθαλψη, ενώ παράλληλα επιδιώκει να καταστήσει την οικονομία πιο ανοικτή, να βελτιώσει τη δημόσια διοίκηση και να καταστήσει το δικαστικό σύστημα πιο αποτελεσματικό.
Ο ρυθμός των χρηματοδοτήσεων προς την Ελλάδα θα είναι ανά εξάμηνο και θα γίνεται έπειτα από αίτημα της χώρας στην Κομισιόν, η οποία με τη σειρά της θα ελέγχει εάν επιτεύχθηκαν τα ορόσημα για κάθε εκταμίευση. Η κάθε εξαμηνιαία δόση για επιχορηγήσεις θα είναι της τάξης του 1,7 δισ. ευρώ, ενώ η δόση για το σκέλος των δανείων θα είναι ετήσια και το ποσό θα ανέρχεται σε 1,8 δισ. ευρώ. Με άλλα λόγια, το σύνολο των εκταμιεύσεων για επιχορηγήσεις και δάνεια θα ανέρχεται 5,2 δισ. ευρώ ετησίως μέχρι και το 2026.
Η Επιτροπή αναφέρει ότι τα συστήματα ελέγχου που εφαρμόζει η Ελλάδα θεωρούνται επαρκή για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. Το σχέδιο παρέχει επαρκείς λεπτομέρειες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο οι εθνικές αρχές θα προλαμβάνουν, θα εντοπίζουν και θα διορθώνουν περιπτώσεις σύγκρουσης συμφερόντων, διαφθοράς και απάτης που σχετίζονται με τη χρήση των κονδυλίων.
Η κυβέρνηση τήρησε τις δύο προϋποθέσεις του Ταμείου Ανάκαμψης, που έχουν να κάνουν με τις προτεραιότητες της Ε.Ε. για την κλιματική και ψηφιακή μετάβαση. Ειδικότερα, το 38% των συνολικών κονδυλίων της Ελλάδας διατίθεται για μέτρα που υποστηρίζουν τους κλιματικούς στόχους. Σε αυτά περιλαμβάνονται επενδύσεις για την αναβάθμιση του δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας και ενίσχυση του καθεστώτος στήριξης για τους παραγωγούς ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Επιπλέον, το σχέδιο υποστηρίζει επενδύσεις σε ενεργειακά αποδοτικές ανακαινίσεις και την ανάπτυξη τοπικών αστικών σχεδίων με έμφαση στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας των αστικών περιοχών στην κλιματική αλλαγή. Άλλα μέτρα περιλαμβάνουν τη στήριξη ενός εθνικού προγράμματος αναδάσωσης και μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής για την ενίσχυση των συστημάτων πολιτικής προστασίας και διαχείρισης καταστροφών, που καλύπτει, μεταξύ άλλων, τις επενδύσεις για τον μετριασμό των πλημμυρών. Το 23% των συνολικών κονδυλίων διατίθεται στην ψηφιακή μετάβαση. Τα μέτρα για τη στήριξη της ψηφιακής μετάβασης της Ελλάδας περιλαμβάνουν επενδύσεις σε ψηφιακές υποδομές όπως δίκτυα 5G και οπτικών ινών, μέτρα για τη στήριξη της ψηφιακής μετάβασης της δημόσιας διοίκησης, καθώς και επενδύσεις και μεταρρυθμίσεις για τη στήριξη της ψηφιοποίησης των επιχειρήσεων, με ιδιαίτερη έμφαση στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Το σχέδιο περιλαμβάνει επίσης μέτρα για τη βελτίωση των ψηφιακών δεξιοτήτων σε όλα τα επίπεδα, στο πλαίσιο του εκπαιδευτικού συστήματος και μέσω ειδικών προγραμμάτων κατάρτισης για όλες τις ηλικιακές ομάδες
