Η ευρωπαϊκή στρατηγική για το υδρογόνο και ο πρωταγωνιστικός ρόλος της Ελλάδας στο επίκεντρο του 2ου Συνεδρίου Υδρογόνου του ΔΕΣΦΑ
Η στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το υδρογόνο και ο πρωταγωνιστικός ρόλος που η Ελλάδα μπορεί να παίξει στο μελλοντικό ενεργειακό τοπίο της Ευρώπης τέθηκαν στο επίκεντρο της δεύτερης έκδοσης του Συνεδρίου Υδρογόνου, με θέμα «Δίκτυα Υδρογόνου: Μετατρέποντας το Όραμα σε Δράση» που διοργάνωσε ο ΔΕΣΦΑ.
Με το υδρογόνο να κατέχει κομβικό ρόλο στην επίτευξη των στόχων της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το κλίμα και τη διαφοροποίηση του ενεργειακού μείγματος, το συνέδριο έφερε κοντά διακεκριμένους ομιλητές από τον ελληνικό και ευρωπαϊκό ενεργειακό κλάδο, χρηματοοικονομικούς και τεχνικούς φορείς, εθνικές αρχές και ακαδημαϊκούς, σε μια συζήτηση για όλες τις πτυχές της ελληνικής και της ευρωπαϊκής στρατηγικής για το υδρογόνο. Μεταξύ άλλων, στο επίκεντρο βρέθηκε η ανάγκη για την επιτάχυνση του σχετικού θεσμικού και ρυθμιστικού πλαισίου για τη δημιουργία μιας ολοκληρωμένης αγοράς υδρογόνου και οι επερχόμενες επενδύσεις για την απανθρακοποίηση των δικτύων φυσικού αερίου, με ιδιαίτερη έμφαση να δίνεται στις δυνατότητες της Ελλάδας να αναδειχθεί σε κόμβο παραγωγής και μεταφοράς υδρογόνου για την Ευρώπη.
Στις εισαγωγικές επισημάνσεις, η Maria Rita Galli, CEO του ΔΕΣΦΑ,αναφέρθηκε στις προοπτικές που αντιπροσωπεύει το υδρογόνο για το ενεργειακό τοπίο της Ελλάδας και της Ευρώπης, αναφέροντας: «Το υδρογόνο μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην προσπάθεια της Ελλάδας για απανθρακοποίηση και να συμβάλλει καθοριστικά στην επίτευξη του ευρωπαϊκού στόχου για κλιματική ουδετερότητα έως το 2050. Χρειαζόμαστε μία σαφή, ρεαλιστική και σύγχρονη στρατηγική για το υδρογόνο, ώστε να προχωρήσουμε από το όραμα στην πράξηκαι να προωθήσουμε την αλυσίδα αξίας του υδρογόνου στη χώρα.Φιλοδοξία μας ως ΔΕΣΦΑ είναι να προωθήσουμε την ανάπτυξη του ελληνικού δικτύου μεταφοράς υδρογόνου, το οποίο πρόκειται να υλοποιηθεί μέσα στα επόμενα 15 χρόνια, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη συντονισμένη προσπάθεια που απαιτείται για την προώθηση μιας βιώσιμης οικονομίας υδρογόνου στην Ελλάδα και την Ευρώπη».
Η Μαρία Σπυράκη, Βουλευτής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και εισηγήτρια του EPP στο ευρωκοινοβούλιο για την Ευρωπαϊκή Tράπεζα Yδρογόνου,υπογράμμισε τηνκρίσιμη σημασία που έχει για την Ευρώπη η δημιουργία μιας ανταγωνιστικής αγοράς υδρογόνου και η επιτάχυνση των επενδύσεων για τη διαμόρφωση ενός εκτεταμένου δικτύου υποδομών υδρογόνου, δηλώνοντας: «Όλες οι υποδομές φυσικού αερίου που βρίσκονται σε φάση υλοποίησης θα πρέπει να είναι σχεδιασμένες κατάλληλα, προκειμένου να μπορούν να υποδεχθούν υδρογόνο».
Ο Αριστοτέλης Αϊβαλιώτης, Γενικός Γραμματέας Ενέργειας και Ορυκτών Πόρων, δήλωσε ««Σε απόλυτη σύμπνοια με το ευρωπαϊκό πλαίσιο, η Ελλάδα αναγνωρίζει τον ρόλο του ανανεώσιμου αερίου, κάτι που δείχνει τόσο το Εθνικό Σχέδιο για το Κλίμα, όσο και οι εθνικές πολιτικές. Φιλοδοξούμε έως το 2030 να παράγουμε ενέργεια 1,7 GW ενέργειας στην Ελλάδα που θα κατευθύνεται στην ηλεκτρόλυση και παραγωγή πράσινου υδρογόνου και έως 30 GW για το έτος 2050. Περίπου 65% της κατανάλωσης του πράσινου υδρογόνου που θα έχουμε, θα καταναλώνεται για παραγωγή συνθετικών υδρογονανθράκων, για χρήση στις μεταφορές το 2035». Πρόσθεσε δε ότι στο πλαίσιο της αξιοποίησης των χρημάτων του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάκαμψης «υποβάλλαμε ένα σχέδιο για την επιδότηση με ποσά άνω των 50 εκατομμυρίων για έργα πράσινου υδρογόνου και μεθανίου, με έμφαση στο πρώτο».
Ο Δημήτρης Φούρλαρης, Αντιπρόεδρος της ΡΑΑΕΥ του κλάδου Ενέργειας, ανέφερε: «Η Ελλάδα είναι μια από τις τελευταίες χώρες που εισήγαγε το φυσικό αέριο στο ενεργειακό της μείγμα. Όσον αφορά το υδρογόνο, όμως, η χώρα δε γίνεται να μείνει πίσω. Για αυτόν τον λόγο η ΡΑΑΕΥ υποστήριξε σθεναρά την υποψηφιότητα του ΔΕΣΦΑ στα έργα PCIs, ως σημαντικό βήμα για τη χρηματοδότηση του «πράσινου» αγωγού μεταφοράς υδρογόνου Ελλάδας-Βουλγαρίας. Η απανθρακοποίηση μπορεί να γίνει πραγματικότηταμόνο εάν είναι εγγυημένη η ενεργειακή ασφάλεια και εάν το ενεργειακό σύστημα της ΕΕ είναι ανθεκτικό».
Στο 1ο πάνελ του συνεδρίου με θέμα “The EU framework“παρουσιάστηκαν οι στρατηγικές και ρυθμιστικές εξελίξεις στο πεδίο του υδρογόνου. Συγκεκριμένα, οι ομιλητές αναφέρθηκαν στις βασικές παραμέτρους και το χρονοδιάγραμμα του σχεδιασμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης σχετικά με το υδρογόνο,καθώς και στον κρίσιμο ρόλο που διαδραματίζουν οι διαχειριστές των εθνικών δικτύων μεταφοράς φυσικού αερίου. Η συζήτηση επεκτάθηκε, επίσης, στις αναγκαίες παρεμβάσεις για τη μετατροπή του συστήματος μεταφοράς αερίου σε “hydrogen ready”, με τους ομιλητές να τονίζουν τις προκλήσεις αλλά και τις ευκαιρίες που συνδέονται με αυτή τη στροφή. Όλοι οι συμμετέχοντες συμφώνησαν στο ότι η αξιοποίηση των υφιστάμενων υποδομών φυσικού αερίου αποτελεί τον πιο βιώσιμο τρόπο για την επιτάχυνση της ενσωμάτωσης του υδρογόνου στο ενεργειακό μείγμα.
Στο 2ο πάνελ, με τίτλο “The SE Hydrogen Corridor“, η συζήτηση επικεντρώθηκε στις δυνατότητες διαμόρφωσης ενός ενιαίου διαδρόμου μεταφοράς υδρογόνου στην περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης. Οι ομιλητές προχώρησαν σε σύγκριση της προοπτικής ανάπτυξης τοπικών δικτύων υδρογόνου με τη δημιουργία μιας διασυνδεδεμένης «ραχοκοκαλιάς» αγωγών υδρογόνων σε ολόκληρη τηνΕυρωπαϊκή Ένωση, ενώ αναφέρθηκαν επίσης στον οδικό χάρτηγια την υλοποίηση του οράματος για μια ενιαία υποδομή μεταφοράς υδρογόνου σε όλη την Ευρώπη. Το συμπέρασμα στο οποίο συνέκλιναν όλοι οι συμμετέχοντες στη συζήτηση είναι πως η δημιουργία του διαδρόμου υδρογόνου στη Νοτιοανατολική Ευρώπη δεν αφορά απλώς τις εμπλεκόμενες χώρες αλλά την Ευρώπη συνολικά.
Κατά τη διάρκεια του 3ου πάνελ με τίτλο “The Market Needs“, οι ομιλητές ανέλυσαν τις προϋποθέσεις για το άνοιγμα της αγοράς και της οικονομίας του υδρογόνου στην Ελλάδα. Κορυφαία στελέχη εταιρειών από την Ελλάδα και το εξωτερικό παρουσίασαν εκτενώς τα εν εξελίξει έργα υδρογόνου στη χώρα,καθώς και τις προοπτικές για περαιτέρω ανάπτυξη της αγοράς υδρογόνου. Ταυτόχρονα, οι ομιλητές αναφέρθηκαν στα εμπόδια και τις προκλήσεις που πρέπει ξεπεραστούν, ενώ ιδιαίτερη αναφορά έγινε στους προσδοκώμενους μηχανισμούς υποστήριξης από την πλευρά της πολιτείας για την ανάπτυξη της αγοράς υδρογόνου.
Με την ολοκλήρωση του 3ου πάνελ, ακολούθησε παρουσίαση της μελέτης “Hydrogen Forecast to 2050” από την ElfrideCovarrubias Villegas, Market Director, Italy and Eastern Mediterranean Energy Systems, DNV. H κα Villegasπαρέθεσε τα συμπεράσματα της πρώτης μελέτης που επιχειρεί να προβλέψει τη διείσδυση του υδρογόνου μέχρι το έτος 2050, αναδεικνύοντας την ουσιαστική συμβολή του στην απανθρακοποίηση της παγκόσμιας οικονομίας και διερευνώνταςερωτήματα, όπως το πότε και πού θα χρησιμοποιηθεί το υδρογόνο σε μεγάλη κλίμακα, ποιοι οικονομικοί τομείς θα το υιοθετήσουν και ποια είναι τα οφέλη από τη μετατροπή των αγωγών φυσικού αερίου σε αγωγούς μικτής ή καθαρής μεταφοράς υδρογόνου.
Κατά τη διάρκεια του 4ου πάνελ με τίτλο “The NationalHydrogenFramework and Decarbonization Roadmap“, οισυμμετέχοντες αναφέρθηκαν στους ενισχυμένους στόχους για το υδρογόνο που περιλαμβάνονται στο αναθεωρημένο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα (ΕΣΕΚ), αναλύοντας τις νέες προσθήκες στο ελληνικό ρυθμιστικό πλαίσιο, καθώς και το επικαιροποιημένο χρονοδιάγραμμα για την απανθρακοποίησητου ενεργειακού μείγματος. Όλοι οι συμμετέχοντες συμφώνησαν πως η ανάπτυξη μιας ολοκληρωμένης οικονομίας υδρογόνου στην Ελλάδα θα έχει πολλαπλά οικονομικά και κοινωνικά οφέλη για τη χώρα, συμβάλλοντας ενεργά στηδημιουργία νέων θέσεων εργασίας και την αντιμετώπιση του brain drain.
Στο συνέδριο συμμετείχαν ως ομιλητές ηγετικά στελέχη από κορυφαίες εταιρείες, θεσμικούς φορείς και οργανισμούς,συμπεριλαμβανομένων των Υπουργείο Περιβάλλοντος & Ενέργειας, Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ΡΑΑΕΥ, ENTSOG, Florence School of Regulation, Snam, Hydrogen Europe, RINA,ENAGÁS, University of Nicosia, IDEA S.A., Motor Oil Hellas, ΤΕΡΝΑ, BayWa r.e. Projects Greece, Hellenic Hydrogen S.A., Advent Technologies, Clean Hydrogen Partnership, PwCGreece, ΙΔΕΠ/ΕΚΕΤΑ, CluBE.
