Επικοινωνία Ντ. Τραμπ με Β. Ζελένσκι, Φον ντερ Λάιεν, ηγέτες ΝΑΤΟ και ΕΕ
Για την τηλεφωνική επικοινωνία του Ντόναλντ Τραμπ με τον πρόεδρο της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι, νέες πληροφορίες δημοσιεύονται στο Axios, την ώρα που Ουκρανία, Ηνωμένες Πολιτείες και Ευρώπη αναζητούν τον τρόπο να ανοίξουν ένα παράθυρο ειρήνης μετά τη συνάντηση Τραμπ – Πούτιν στην Αλάσκα.
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του Axios, ο Τραμπ είπε στον Ζελένσκι αλλά και σε ηγέτες του ΝΑΤΟ ότι ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν «δεν επιθυμεί μια απλή εκεχειρία, αλλά μια συνολική συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου».
Ο δημοσιογράφος του Axios, Μπαράκ Ράβιντ, με ανάρτησή του στο X, αποκάλυψε ότι ο Τραμπ τους μετέφερε επί λέξει: «Νομίζω ότι μια γρήγορη ειρηνευτική συμφωνία είναι καλύτερη από μια εκεχειρία».
Διπλωματική κινητικότητα μετά τη συνάντηση Τραμπ – Πούτιν στην Αλάσκα
Η συνάντηση κορυφής του Ντόναλντ Τραμπ με τον Βλαντίμιρ Πούτιν στην Αλάσκα αποτέλεσε μόνο την αφετηρία μιας μαραθώνιας διπλωματικής κινητικότητας. Ο Αμερικανός πρόεδρος, επιστρέφοντας από τις συνομιλίες με τον Ρώσο ομόλογό του, επιδόθηκε σε έναν καταιγισμό επαφών με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, ηγέτες του ΝΑΤΟ και την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, επιδιώκοντας να διαμορφώσει το νέο πλαίσιο συζήτησης γύρω από τον πόλεμο στην Ουκρανία.
Η επιλογή του Τραμπ να ενημερώσει αμέσως τόσο τον Ουκρανό ηγέτη όσο και τους Ευρωπαίους εταίρους του καταδεικνύει ότι η Ουάσιγκτον επιθυμεί να διατηρήσει τον έλεγχο των εξελίξεων, ενώ παράλληλα αφήνει ανοικτό το ενδεχόμενο μιας νέας διαπραγματευτικής φόρμουλας που θα μπορούσε να αλλάξει τα δεδομένα του πολέμου.
Το μήνυμα Ζελένσκι και η πρόταση για τριμερή
Ο πρόεδρος της Ουκρανίας, στην πρώτη του δημόσια αντίδραση μετά τις συνομιλίες της Αλάσκας, εμφανίστηκε θετικός στην πρόταση του Ντόναλντ Τραμπ για τριμερή συνάντηση ΗΠΑ–Ουκρανίας–Ρωσίας. «Τα βασικά ζητήματα μπορούν να συζητηθούν σε επίπεδο ηγετών», σημείωσε, υπογραμμίζοντας ότι μια τέτοια συνάντηση μπορεί να αποτελέσει το κατάλληλο πλαίσιο για ουσιαστική πρόοδο.
Παράλληλα, ανακοίνωσε ότι τη Δευτέρα θα μεταβεί στην Ουάσιγκτον, σε μια επίσκεψη με βαρύνουσα πολιτική σημασία, καθώς αναμένεται να συζητηθούν οι επόμενες κινήσεις στον διπλωματικό και στρατιωτικό τομέα. Ο Ζελένσκι, πάντως, ξεκαθάρισε ότι η Ευρώπη πρέπει να εμπλακεί ενεργά «σε κάθε στάδιο της διαδικασίας», αφήνοντας σαφές ότι δεν προτίθεται να αφήσει την τύχη της Ουκρανίας να κριθεί αποκλειστικά μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας.
Η θέση του Λευκού Οίκου
Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολίν Λίβιτ, έκανε λόγο για «μακρά τηλεφωνική συνομιλία» ανάμεσα στους δύο προέδρους, επιβεβαιώνοντας ότι ο Αμερικανός ηγέτης είχε επίσης επαφές με τους συμμάχους του ΝΑΤΟ. Ο Τραμπ, αποφεύγοντας να απαντήσει σε ερωτήσεις δημοσιογράφων κατά την άφιξή του στην Ουάσιγκτον, περιορίστηκε σε τηλεοπτική συνέντευξη στο Fox News, όπου υποστήριξε ότι «το βάρος πέφτει τώρα στον Ζελένσκι» για να βρεθεί μια συμφωνία.
Ουσιαστικά, ο Τραμπ έστειλε το μήνυμα ότι οι ΗΠΑ είναι διατεθειμένες να στηρίξουν μια ειρηνευτική διαδικασία, αλλά η πρωτοβουλία περνά πλέον στην ουκρανική πλευρά. Ωστόσο, δεν έκρυψε ότι η Ευρώπη θα πρέπει να έχει ρόλο, τόσο ως προς την πολιτική διαπραγμάτευση όσο και ως προς τη μελλοντική ανοικοδόμηση της Ουκρανίας.
Σκεπτικισμός από τη Μόσχα
Από τη ρωσική πλευρά, οι πρώτες αντιδράσεις ήταν πιο επιφυλακτικές. Ο σύμβουλος του Κρεμλίνου, Γιούρι Ουσακόφ, δήλωσε ότι δεν συζητήθηκε καμία τριμερής σύνοδος κορυφής μεταξύ Πούτιν, Τραμπ και Ζελένσκι. Ταυτόχρονα, υπογράμμισε ότι δεν έχει ακόμη προγραμματιστεί νέα συνάντηση των δύο ηγετών μετά την Αλάσκα.
Η τοποθέτηση αυτή αντανακλά τη ρωσική στρατηγική: η Μόσχα δεν επιθυμεί να εμφανιστεί ότι δέχεται πιέσεις για ένα σχήμα διαπραγμάτευσης που ίσως εκληφθεί ως παραχώρηση. Παρά ταύτα, το γεγονός ότι δεν απορρίφθηκε πλήρως το ενδεχόμενο αφήνει ένα παράθυρο για μελλοντικές εξελίξεις.
Οικονομικές πτυχές και ενεργειακό παζάρι
Πέρα από το καθαρά γεωπολιτικό σκέλος, η συζήτηση περιλαμβάνει και τον παράγοντα της ενέργειας. Ο Ντόναλντ Τραμπ, μιλώντας στο Fox News, δήλωσε ότι προς το παρόν δεν σκοπεύει να επιβάλει ανταποδοτικούς δασμούς σε χώρες που αγοράζουν ρωσικό πετρέλαιο, αν και δεν απέκλεισε να το κάνει «σε δύο ή τρεις εβδομάδες».
Η δήλωση αυτή ερμηνεύεται ως προσπάθεια διατήρησης της πίεσης προς τη Μόσχα, χωρίς όμως να διαταραχθούν άμεσα οι διεθνείς αγορές ενέργειας. Παράλληλα, λειτουργεί ως προειδοποίηση προς ευρωπαϊκές χώρες που εξακολουθούν να έχουν ενεργειακές εξαρτήσεις από τη Ρωσία, ότι η Ουάσιγκτον μπορεί να χρησιμοποιήσει το οικονομικό της οπλοστάσιο.
Ο ρόλος του ΝΑΤΟ και της ΕΕ
Η εμπλοκή των Ευρωπαίων είναι κρίσιμη, καθώς η ΕΕ έχει αναλάβει μεγάλο μέρος των οικονομικών και ανθρωπιστικών βαρών της ουκρανικής κρίσης. Η επικοινωνία του Τραμπ με την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και με ηγέτες του ΝΑΤΟ δείχνει ότι οι ΗΠΑ δεν θέλουν να κινηθούν μονομερώς, αλλά να διατηρήσουν μια αίσθηση συλλογικότητας.
Ωστόσο, η αμερικανική προσέγγιση παραμένει εστιασμένη στο να κρατήσει τον ηγετικό ρόλο. Αυτό μπορεί να δημιουργήσει τριβές με ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, ιδίως εάν η τριμερής φόρμουλα προχωρήσει χωρίς τη θεσμική συμμετοχή της ΕΕ.
Προοπτικές και επόμενα βήματα
Η συνάντηση στην Αλάσκα δεν έδωσε συγκεκριμένα αποτελέσματα, αλλά δημιούργησε νέο πλαίσιο προσδοκιών. Ο Τραμπ εμφανίζεται διατεθειμένος να αναλάβει ρόλο διαμεσολαβητή, ο Ζελένσκι επιδιώκει να εκμεταλλευτεί τη δυναμική και η Μόσχα τηρεί στάση αναμονής.
Το ερώτημα είναι εάν οι συζητήσεις θα οδηγήσουν σε πραγματική διαπραγμάτευση για τον τερματισμό του πολέμου ή αν θα μείνουν σε επίπεδο δηλώσεων. Σε κάθε περίπτωση, οι επόμενες εβδομάδες θα είναι κρίσιμες, καθώς η Ουκρανία προετοιμάζεται για την επίσκεψη του προέδρου της στις ΗΠΑ, ενώ η διεθνής κοινότητα αναμένει εάν θα ανοίξει πράγματι ο δρόμος για μια συνάντηση Ζελένσκι–Πούτιν.
