Η Αθήνα απορρίπτει τους λιβυκούς ισχυρισμούς για την ΑΟΖ νότια της Κρήτης – Πρόσκληση για διάλογο με ρηματικές διακοινώσεις σε ΟΗΕ και Τρίπολη
Αυστηρή απάντηση της Ελλάδας στις μονομερείς ενέργειες της Λιβύης – Επιμένει στη μέση γραμμή ως βάση οριοθέτησης και καλεί σε άμεσο διάλογο για θαλάσσιες ζώνες
Με δύο ρηματικές διακοινώσεις προς τον ΟΗΕ και την κυβέρνηση της Τρίπολης, η Αθήνα απάντησε αποφασιστικά στους νέους λιβυκούς ισχυρισμούς για θαλάσσια κυριαρχία νότια της Κρήτης, απορρίπτοντας στο σύνολό τους τα επιχειρήματα της Λιβύης και καλώντας σε διάλογο για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών.
Η πρώτη ρηματική διακοίνωση επιδόθηκε στη Γραμματεία του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ και αποτελεί την επίσημη ελληνική απάντηση στην λιβυκή διακοίνωση της 20ής Ιουνίου. Σε αυτή, η Λιβύη ισχυριζόταν ότι οι ελληνικές αδειοδοτήσεις για θαλάσσια οικόπεδα νότια της Κρήτης παραβιάζουν τα κυριαρχικά της δικαιώματα. Μάλιστα, οι λιβυκοί χάρτες που συνοδεύουν τη διακοίνωση επικάλυπταν σχεδόν εξ ολοκλήρου την ελληνική ΑΟΖ, φτάνοντας σε απόσταση αναπνοής από τα χωρικά ύδατα της Κρήτης.
Απόρριψη των λιβυκών ισχυρισμών και του τουρκολιβυκού μνημονίου
Η Ελλάδα απορρίπτει κατηγορηματικά αυτούς τους ισχυρισμούς, επισημαίνοντας ότι τα θαλάσσια οικόπεδα για τα οποία έχουν εκδοθεί άδειες εντάσσονται πλήρως εντός της ελληνικής υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ, βάσει των διατάξεων του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας. Επιπλέον, υπενθυμίζεται ότι η ελληνική πλευρά είχε προχωρήσει σε αντίστοιχες αδειοδοτήσεις από το 2014 και το 2017, χωρίς καμία τότε αντίδραση από την κυβέρνηση της Λιβύης.
Η ρηματική διακοίνωση απορρίπτει και τη μονομερή λιβυκή ενέργεια για καθορισμό των εξωτερικών ορίων της ΑΟΖ της, στηριγμένη στο παράνομο Τουρκο-Λιβυκό Μνημόνιο και στην αυθαίρετη χάραξη του Κόλπου της Σύρτης. Η Αθήνα υπενθυμίζει ότι έχει ήδη καταγγείλει το εν λόγω μνημόνιο στον ΟΗΕ, επισημαίνοντας πως αγνοεί σκόπιμα την ύπαρξη ελληνικών νησιών όπως η Κρήτη και τα Δωδεκάνησα, παραβιάζοντας κατάφωρα το Διεθνές Δίκαιο.
Η ελληνική πλευρά επαναλαμβάνει ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν παράγει έννομα αποτελέσματα, ούτε για τα συμβαλλόμενα μέρη ούτε για τρίτα κράτη, και δεν αναγνωρίζεται από τη διεθνή κοινότητα.
Τεκμηριωμένη ελληνική θέση: Μέση γραμμή και συμφωνία με την Αίγυπτο
Η Αθήνα υπερασπίζεται τη νομιμότητα της οριοθέτησης των ελληνικών θαλάσσιων οικοπέδων βάσει της μέσης γραμμής μεταξύ των πλησιέστερων ηπειρωτικών και νησιωτικών σημείων Ελλάδας και Λιβύης. Στην ίδια κατεύθυνση εντάσσεται και η συμφωνία οριοθέτησης ΑΟΖ με την Αίγυπτο, η οποία εδράζεται σε αρχές του διεθνούς δικαίου και έχει κοινοποιηθεί στον ΟΗΕ.
Υπενθυμίζεται ότι, εν απουσία συμφωνίας, τα εξωτερικά όρια της ελληνικής υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ καθορίζονται μονομερώς από τη μέση γραμμή, σύμφωνα με τις προβλέψεις της Σύμβασης του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), την οποία η Λιβύη, όπως και η Τουρκία, δεν έχει υπογράψει.
Επίσημη πρόσκληση για διάλογο στην Τρίπολη
Παράλληλα, η Ελλάδα κάνει ένα βήμα προς την εξομάλυνση των σχέσεων και την ειρηνική επίλυση των διαφορών, επιδίδοντας δεύτερη ρηματική διακοίνωση στην κυβέρνηση της Τρίπολης. Σε αυτή διατυπώνεται επίσημη πρόσκληση για έναρξη διαπραγματεύσεων με αντικείμενο την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών.
Όπως έγινε γνωστό, η ελληνική πλευρά έχει ήδη συγκροτήσει τεχνική διαπραγματευτική ομάδα, υπό την υφυπουργό Εξωτερικών Αλεξάνδρα Παπαδοπούλου. Στην ομάδα συμμετέχουν οι διπλωμάτες Ανδρέας Φρυγανάς και Φώτης Γεωργακάκης, καθώς και δύο στελέχη της Ειδικής Νομικής Υπηρεσίας του ΥΠΕΞ, υπό τον διεθνολόγο Αλέξανδρο Κολλιόπουλο.
Η Ελλάδα καλεί τη Λιβύη να ορίσει τη δική της αντίστοιχη ομάδα, στη βάση της συμφωνίας που είχε επιτευχθεί κατά την πρόσφατη επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη στην Τρίπολη.
