Στόχος είναι να μειωθούν κατά 50% οι θάνατοι από τα τροχαία έως το 2030 και απαιτείται ένας συνδυασμός παρεμβάσεων, κυρίως αλλαγές στην οδική κουλτούρα, βοήθεια της τεχνολογίας και καλύτερη εκπαίδευση των νέων μας ώστε να είμαστε σίγουροι ότι δεν οδηγούν υπό την επήρεια αλκοόλ , είπε ό πρωθυπουργός στη συνέντευξή του στον ραδιοφωνικό σταθμό ΣΚΑΪ και στον Άρη Πορτοσάλτε, με αφορμή το δυστύχημα στην Καλλιθέα που είχε ως αποτέλεσμα ένα 12χρονο κορίτσι να χάσει τη ζωή του.
Η Αθήνα δεν είναι η χειρότερη πόλη ως προς την κυκλοφοριακή συμφόρηση. Όμως, έχουμε ήδη επενδύσει στην επέκταση του μετρό, των μέσων σταθερής τροχιάς, η γραμμή 4, η οποία έχει αρχίσει να κατασκευάζεται, θα τέμνει την Αθήνα και θα εξυπηρετεί 400. 000 συμπολίτες μας σε πυκνοκατοικημένες περιοχές είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
Για τη σύμπραξη του δημοσίου με τον ιδιωτικό τομέα ο κ.Μητσοτάκης, σημείωσε: «Φτάσαμε στο όριο των δημοσιονομικών μας δυνατοτήτων το θεσμό των ΣΔΙΤ. Θα κατασκευαστούν σχεδόν 10.000 φοιτητικές εστίες με σύμπραξη δημοσίου και ιδιωτικού τομέα οι οποίες θα είναι έτοιμες σε 3-4 χρόνια για 5 πανεπιστήμια». Επίσης ο πρωθυπουργός ανέφερε ότι θα μειωθούν οι ασφαλιστικές εισφορές, τουλάχιστον κατά μια μονάδα. Τελικός στόχος είναι ο κατώτατος μισθός να καθορίζεται μέσα από ένα πλαίσιο συλλογικών διαπραγματεύσεων, επισήμανε,
Αναφερόμενος στη φτώχεια και τις ανισότητες, τόνισε: «Η ΕΛΣΤΑΤ έδωσε στη δημοσιότητα τα στοιχεία σχετικά με τη φτώχεια και τις ανισότητες τα οποία δικαιώνουν απόλυτα την πολιτική μας. Το ποσοστό των Ελλήνων που βρίσκονται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού μειώθηκε κατά δύο ποσοστιαίες μονάδες. Και μειώθηκαν όλοι οι δείκτες που σχετίζονται με τις ανισότητες». Σε απάντηση της περιβόητης έκθεσης του ΟΟΣΑ, τα στοιχεία της οποίας είναι λάθος και στηρίζονται σε προβλέψεις και γι’ αυτό στείλαμε επιστολή, είπε.
«Ένας από τους κεντρικούς στόχους της επόμενης 4ετίας είναι η περαιτέρω μείωση των ανισοτήτων. Όμως έως τότε πρέπει να στηρίζουμε τους ευάλωτους και να μειώνουμε την ανεργία» είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης και υπογράμμισε ότι θα αυξηθεί το αφορολόγητο για κάθε παιδί και θα επανεξετάσουμε τα τεκμήρια τα οποία, όπως ανέφερε είναι πολύ άδικα.
Ο πρωθυπουργός, επιπλέον, ανέφερε: Δώσαμε τα αναδρομικά για τις κύριες συντάξεις, ουδέποτε είχαμε πει ότι θα επεκταθούν τα αναδρομικά για τα δώρα και όλα όλους. Δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή η δυνατότητα να δοθούν όλα τα αναδρομικά. Έχουμε πλαίσιο στήριξης των συνταξιούχων, σταδιακό και θα στηρίζουμε όσους έχουν προσωπική διαφορά μέχρι να σβήσει αυτή η διαφορά. Και θα δώσουμε κίνητρα σε συνταξιούχους που επιθυμούν να εργάζονται.
Υπογράμμισε ότι θα έχουμε αυξήσεις, και νέο μισθολόγιο από την 1/1/24 που θα είναι μια σημαντική τομή. «Θα αυξήσουμε τα επιδόματα παιδιών και θα δώσουμε μεγαλύτερη έμφαση σε πριμ παραγωγικότητας και θέσεις ευθύνης. Τα χρήματα που έχουμε στη διάθεσή μας θα δούμε πως θα τα αξιοποιήσουμε. Δεν θα κάνουμε βήμα πίσω από την αξιολόγηση» είπε.
«Αν έβγαιναν τα κουκιά, αν μπορούσε να προκύψουν 151 βουλευτές σίγουρα θα έβρισκαν τρόπο να κάνουν μια κυβέρνηση των ηττημένων. Ο μόνος τρόπος να αποφευχθεί αυτό είναι να είναι ισχυρή η ΝΔ στην πρώτη κάλπη, ώστε να μην βγαίνουν οι αριθμοί» είπε ο Κυριάκος Μητσοτάκης
Τέλος για τις συνεργασίες είπε ότι δεν βλέπει περιθώριο συνεννόησης με το ΠΑΣΟΚ του κ. Ανδρουλάκη και δεν είναι μόνο το θέμα των προσώπων, είναι και θέμα των πολιτικών. «Το ΠΑΣΟΚ του κ. Ανδρουλάκη μου αποπνέει το κακό συνδικαλιστικό ΠΑΣΟΚ της δεκαετίας του ’80. Γι’ ‘αυτό και τσακώνονται όλοι για την παρακαταθήκη του Ανδρέα. Δεν βλέπω κανένα πεδίο συνεννόησης. Η μόνη λύση για τη χώρα και η μόνη πρόταση διακυβέρνησης είναι αυτοδύναμη ΝΔ» τόνισε.
Αναλυτικά, το πρώτο μέρος της συνέντευξής του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, στον ραδιοφωνικό σταθμό ΣΚΑΪ και στον Άρη Πορτοσάλτε:
Άρης Πορτοσάλτε: Κύριε Πρωθυπουργέ καλημέρα σας, καλώς ήρθατε.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Καλημέρα σας κύριε Πορτοσάλτε, σε σας και στους ακροατές σας.
Άρης Πορτοσάλτε: Ευχαριστώ πάρα πολύ. Κοιτάξτε, θέλω να αρχίσω με εκείνους τους ανθρώπους, με τους πολλούς που μας κάνουν την τιμή αυτή την ώρα να μας ακούν, κ. Πρόεδρε. Θα σταθώ σε ένα συμβάν, χθες έγινε ένα ακόμη δυστύχημα «à la Τέμπη», σε μια μικρογραφία θα έλεγα, γιατί ένα παιδάκι ηλικίας 12 ετών έχασε τη ζωή του γιατί τραυματίστηκε θανάσιμα από διερχόμενο αυτοκίνητο εδώ κάτω, στη Θησέως, πολύ κοντά σε εμάς, λίγο πριν από τη διάβαση.
Είναι από τα θέματα τα οποία επισημαίνουν οι συμπολίτες μας. Τρέχουμε στην πόλη, γίνονται τροχαία δυστυχήματα στην πόλη, τη στιγμή που έχουμε φτιάξει μεγάλους δρόμους. Αλλά στην πόλη τα δυστυχήματα είναι μεγάλα και θέλω να επισημανθεί περαιτέρω η παρουσία της Τροχαίας στους δρόμους, να έρθουν κάμερες, να σταματήσουμε αυτήν την βία που έχουμε προφανώς πολλές φορές και προς τον εαυτό μας δυστυχώς.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Χαίρομαι που ξεκινάτε τη συζήτησή μας με ένα θέμα, το οποίο θα έπρεπε να μας απασχολεί πολύ περισσότερο. Αναφέρεστε στα ζητήματα της οδικής ασφάλειας. Ένα ζήτημα το οποίο κι εμένα με απασχολεί πολύ, ειδικά προερχόμενος από την Κρήτη, που ξέρω κάθε χρόνο πόσοι, κυρίως νέοι άνθρωποι, χάνουν τη ζωή τους άδικα σε τροχαία δυστυχήματα.
Εμείς έχουμε έναν πολύ συγκεκριμένο στόχο: να μειώσουμε κατά τουλάχιστον 50% τους θανάτους από τροχαία δυστυχήματα μέχρι το 2030. Είναι ένας στόχος τον οποίον μπορούμε να τον πετύχουμε, αλλά για να γίνει αυτό απαιτείται ένας συνδυασμός παρεμβάσεων, όχι μόνο καλύτεροι δρόμοι, αλλά κυρίως αλλαγές στην οδική κουλτούρα.
Βοήθεια της τεχνολογίας η οποία πια μπορεί να προσφέρει πολλά ώστε να κάνει την οδήγηση πιο ασφαλή. Καλύτερη εκπαίδευση των νέων μας ώστε να είμαστε σίγουροι ότι δεν οδηγούν υπό την επήρεια αλκοόλ, κάτι το οποίο πιστεύω ότι αρχίζει και συμβαίνει πια. Βλέπω ότι στη νέα γενιά πολύ συχνά όταν βγαίνουν τα νέα παιδιά υπάρχει ένα παιδί το οποίο δεν πίνει και είναι μία θετική εξέλιξη.
Και βέβαια, να αντιληφθούμε ότι όταν καθόμαστε στο τιμόνι του αυτοκινήτου ή οδηγούμε μία μοτοσυκλέτα ότι δεν πρέπει να κάνουμε τον «νταή» και να παίρνουμε ιδέες από τα πολύ ωραία πράγματα που κάνουν στη Formula 1 ή σε άλλους αγώνες. Βέβαια να επιμείνω και σε κάτι ακόμα, που είναι πολύ σημαντικό: στο κράνος, το οποίο σώζει ζωές για μοτοσικλετιστές και για ποδηλάτες. Στα ζητήματα αυτά, κράνος, ζώνη -ζώνη μπρος και πίσω, να το τονίσω αυτό, υποχρεωτική ζώνη και πίσω πια. Πρέπει να είμαστε πολύ αυστηροί στην εφαρμογή του κώδικα οδικής κυκλοφορίας.
Άρης Πορτοσάλτε: Θέλουν οι πολίτες να ξανασημανθούν οι διαβάσεις, δηλαδή χρειάζεται μια συνεργασία κεντρικού κράτους και Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Ναι, και όπως ξέρετε συχνά υπάρχει μια σύγχυση αρμοδιοτήτων σχετικά με το ποιος είναι υπεύθυνος για κάθε δρόμο, ειδικά στις μεγάλες πόλεις. Έχουν γίνει όμως βήματα. Και από την Περιφέρεια Αττικής, πρέπει να πω, έχουν γίνει σημαντικά βήματα και ως προς τη βελτίωση της ποιότητας των οδοστρωμάτων, ως προς τη σήμανση. Αλλά σίγουρα στα ζητήματα αυτά οι πόλεις μας ακόμα, ειδικά η Αθήνα, δεν είναι στο επίπεδο που θα έπρεπε να είναι
Άρης Πορτοσάλτε: Σημειώστε σε αυτό και το κλείνουμε, την ηχορύπανση, κ. Πρωθυπουργέ. Είναι από τα θέματα που επισημαίνουν οι πολίτες, είναι ένα βασανιστικό ζήτημα.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Ειδικά όταν έχουμε ακόμα πολλά αυτοκίνητα παλιά. Τα ΚΤΕΟ πρέπει να λειτουργούν με απόλυτη διαφάνεια και προφανώς ο καθένας ο οποίος κινεί ένα αυτοκίνητο πρέπει να γνωρίζει ότι υπάρχουν συγκεκριμένες προδιαγραφές που πρέπει να πληρούνται, προκειμένου ένα αυτοκίνητο να βρίσκεται στον δρόμο.
Άρης Πορτοσάλτε: Αυτή την ώρα επίσης βασανίζονται οι συμπολίτες μας οι οποίοι χρησιμοποιούν τη λεωφόρο Κηφισού. Έχετε κάτι επ’ αυτού;
Κυριάκος Μητσοτάκης: Είναι ένα ζήτημα το οποίο προφανώς και μας απασχολεί πολύ. Κατ’ αρχάς θέλω να τονίσω ότι δεν υπάρχει μεγάλη πόλη στον κόσμο που να μην υπάρχει έντονο κυκλοφοριακό πρόβλημα κάποιες ώρες της ημέρας. Θα έλεγα ότι η Αθήνα στατιστικά δεν είναι η χειρότερη πόλη ως προς την κυκλοφοριακή συμφόρηση.
Από εκεί και πέρα, ποιες είναι οι λύσεις; Προφανώς έχουμε επενδύσει πάρα πολλά στην επέκταση του Μετρό, των μέσων σταθερής τροχιάς. Η Γραμμή 4, η οποία έχει ήδη αρχίσει και κατασκευάζεται, ουσιαστικά θα τέμνει την πόλη της Αθήνας και θα εξυπηρετεί 400.000 συμπολίτες μας σε πυκνοκατοικημένες περιοχές του λεκανοπεδίου. Θα είναι έτοιμη πριν το τέλος της δεκαετίας.
Τα έργα αυτά, όπως ξέρετε, είναι έργα μακράς πνοής, όταν όμως ολοκληρώνονται, η ανακούφιση την οποία προσφέρουν ως προς το κυκλοφοριακό είναι αισθητή. Δείτε τι έγινε στον Πειραιά. Με το που πήγε το Μετρό στον Πειραιά τα πράγματα σαφώς είναι καλύτερα.
Τώρα, ειδικά για την λεωφόρο Κηφισού υπάρχει ένα έργο το οποίο προσωπικά το πιστεύω πολύ και αυτό είναι ουσιαστικά η παράκαμψη της Αθήνας, ο δρόμος από τη Ελευσίνα έως την Υλίκη. Είναι ένα έργο το οποίο το εξετάζουμε, πρέπει να το ωριμάσουμε. Και προφανώς θα πρέπει να δούμε και ζητήματα που έχουν να κάνουν με τις ίδιες τις συμβάσεις παραχώρησης. Αλλά σκεφτείτε πόσο καλύτερα θα ήταν τα πράγματα στον Κηφισό εάν τα λεωφορεία τα οποία έρχονται, ας πούμε, από την Πάτρα και θέλουν να πάνε προς τη βόρεια Ελλάδα, δεν έμπαιναν καθόλου στην Αθήνα και μπορούσαν να παρακάμψουν το λεκανοπέδιο με αυτό τον τρόπο.
Άρης Πορτοσάλτε: Ναι. Θα είστε πιο τολμηροί αν κερδίσετε στην επόμενη τετραετία, κ. Πρωθυπουργέ, ως κυβέρνηση εννοώ, σε αυτά τα ζητήματα της σύμπραξης; Δηλαδή να έρχονται γρηγορότερα κάποιες δουλειές στη σύμπραξη του κράτους με τον ιδιωτικό τομέα;
Κυριάκος Μητσοτάκης: Καταρχάς πρέπει να σας πω ότι, η κυβέρνηση αυτή χρησιμοποίησε κατά κόρον -θα έλεγα φτάσαμε στο όριο των δημοσιονομικών μας δυνατοτήτων- τον θεσμό των συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. Δηλαδή την κατασκευή και τη συντήρηση ενός έργου από ιδιώτη, με το κράτος να πληρώνει τις λεγόμενες πληρωμές διαθεσιμότητας σε βάθος χρόνου.
Να δώσω ένα παράδειγμα μόνο: φοιτητικές εστίες. Τόσο σημαντικές για τους φοιτητές μας, καθώς το πρόβλημα της στέγης, ειδικά αν πρέπει να μετακινηθείς από πόλη σε πόλη, είναι εντονότατο. Θα κατασκευάσουμε σχεδόν 10.000 φοιτητικές εστίες με αυτή τη μέθοδο της σύμπραξης Δημοσίου και ιδιωτικού τομέα.
Άρης Πορτοσάλτε: Πότε θα είναι έτοιμες αυτές;
Κυριάκος Μητσοτάκης: Αυτές πιστεύω ότι θα είναι έτοιμες σε τρία με τέσσερα χρόνια από τώρα για πέντε πανεπιστήμια. Και θα είναι μια σημαντική ανάσα για τους φοιτητές μας. Όπως σημαντική ανάσα, βέβαια, ήταν και η ενίσχυση του επιδόματος φοιτητικού ενοικίου, το οποίο πήγε από τα 1.000 στα 1.500 ευρώ. Στα 2.000 ευρώ σε περίπτωση που οι φοιτητές μας θα επιλέξουν συγκατοίκηση. Σκεφτείτε ότι όταν δύο νέα παιδιά επιλέξουν να συγκατοικήσουν, θα εισπράξουν από το κράτος 4.000 ευρώ για ένα χρόνο. Είναι ένα σημαντικό ποσό, μια σημαντική ανακούφιση για δύο παιδιά τα οποία θα νοικιάσουν ένα σπίτι σε μια πόλη μακριά από τον μόνιμο τόπο κατοικίας τους.
Εμείς, μιας και με ρωτάτε για το ζήτημα αυτό, δεν φοβηθήκαμε ποτέ τη σύμπραξη του δημοσίου με τον ιδιωτικό τομέα. Νομίζω ότι είναι κι από τα βασικά ζητήματα φιλοσοφίας που μας χωρίζει αυτή τη στιγμή θα έλεγα από το ΣΥΡΙΖΑ, σε ένα βαθμό και από το ΠΑΣΟΚ. Έχει να κάνει ακριβώς με το πώς αντιλαμβανόμαστε τον ρόλο του ιδιωτικού τομέα σε μία ελεύθερη οικονομία και το ρόλο του κράτους. Είναι ξεκάθαρο ότι, τουλάχιστον από πλευράς ΣΥΡΙΖΑ, υπάρχει μία εντονότατη καχυποψία, υπάρχει ένας ξεκάθαρος κρατισμός.
Πολλά από αυτά τα οποία λέγονται και γράφονται, βλέπετε τώρα με τα τοπικά νομίσματα τα οποία ξαναήρθαν στην επικαιρότητα, αποπνέουν ουσιαστικά μία αντίληψη για τον τρόπο λειτουργίας της οικονομίας η οποία θεωρώ ότι είναι παντελώς, μα παντελώς ξεπερασμένη από τις εξελίξεις.
Εμείς δεν πιστεύουμε σε μία οικονομία η οποία δεν πρέπει να ρυθμίζεται. Προφανώς και ο ρόλος του κράτους είναι ακριβώς να θέτει τους κανόνες και όταν χρειάζεται, όπως το κάναμε στη διάρκεια της πανδημίας, της ενεργειακής κρίσης, να παρεμβαίνει δραστικά για να διορθώνει ατέλειες των αγορών. Πιστεύουμε όμως ακράδαντα ότι ο πλούτος δημιουργείται από την ιδιωτική οικονομία, από την επιχειρηματικότητα, τη μεγάλη, τη μεσαία, τη μικρή. Αυτή τελικά δημιουργεί τις θέσεις απασχόλησης.
Ο ρόλος του κράτους είναι να δημιουργεί τις συνθήκες ώστε να δημιουργείται δημόσιος πλούτος και μετά το πλαίσιο με το οποίο αυτός ο δημόσιος πλούτος πρέπει να μοιράζεται δίκαια.
Άρης Πορτοσάλτε: Ασφαλιστικές εισφορές, μια που με πήγατε προς τα εκεί. Επειδή υπάρχει ένα ζήτημα τώρα, δεν βρίσκουν οι επιχειρήσεις εργαζόμενους. Δεν υπάρχουν ακόμη ούτε καν ανειδίκευτοι εργάτες, όπως για παράδειγμα στα ρεπορτάζ και επικαλούμαι πρωτοσέλιδα της εφημερίδας «Καθημερινή». Περαιτέρω μείωση ασφαλιστικών εισφορών είναι μέσα στην προοπτική της επόμενης τετραετίας, έτσι ώστε να διευκολυνθούν περισσότερο οι επιχειρήσεις, να προλάβουν και να ανέβουν και οι μισθοί;
Κυριάκος Μητσοτάκης: Τουλάχιστον κατά μία μονάδα θα μειωθούν οι ασφαλιστικές εισφορές. Αλλά μιας και με πήγατε στο ζήτημα των μισθών και της αγοράς εργασίας, που θεωρώ ότι είναι ένα κρίσιμο ζήτημα για την επόμενη μέρα.
Κατ’ αρχάς να επισημάνω ότι σίγουρα συνιστά πρόοδο το γεγονός ότι υπάρχουν πια επιχειρήσεις που δυσκολεύονται να βρουν εργαζόμενους. Παλιά είχαμε το ανάποδο πρόβλημα. Έβαζες μία αγγελία και είχες είκοσι βιογραφικά. Τώρα πολύ συχνά συμβαίνει το ανάποδο. Η απάντησή μου συχνά -μπορεί να ακούγεται λίγο κυνική- προς τους επιχειρηματίες που μου κάνουν τέτοια παράπονα, είναι: πληρώστε λίγο περισσότερο και θα δείτε ότι θα είναι πιο εύκολο να βρείτε εργαζόμενους.
Γιατί το λέω αυτό; Διότι τελικά οι μισθοί ανεβαίνουν όταν πέφτει η ανεργία και όταν ο εργαζόμενος έχει μεγαλύτερη διαπραγματευτική δύναμη. Αυτό είναι αυτονόητο, είναι οι νόμοι της προσφοράς και της ζήτησης.
Ανεβαίνουν όμως, ταυτόχρονα, όταν και οι θέσεις εργασίας τις οποίες ζητούμε είναι πιο εξειδικευμένες, απαιτούν άλλο πλαίσιο κατάρτισης. Και όταν αναφέρομαι σε εξειδικευμένες θέσεις δεν μιλάω μόνο κατά ανάγκη για αποφοίτους πανεπιστημίων, ξέρετε. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν πολλές θέσεις τεχνικής εκπαίδευσης που «χηρεύουν» στη χώρα μας, που πληρώνουν καλούς μισθούς και που θα μπορούσαν κάλλιστα να εξασφαλίσουν επαγγελματική αποκατάσταση σε νέα παιδιά που θα επιλέξουν να μην ακολουθήσουν το δρόμο της ανώτατης εκπαίδευσης.
Το ζήτημα, λοιπόν, της ευθυγράμμισης των αναγκών της αγοράς εργασίας με το ανθρώπινο δυναμικό μας, θα έλεγα ότι είναι μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις που έχουμε να αντιμετωπίσουμε την επόμενη τετραετία.
Άρης Πορτοσάλτε: Θέλετε να ανεβάσετε το μισθό απ’ ό,τι έχετε πει στα 1.500 ευρώ.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Πιστεύουμε ότι μπορεί να ανέβει ο μισθός.
Άρης Πορτοσάλτε: Ναι, αυτό όμως το ακούει η ιδιωτική οικονομία και αυτή προβληματίζεται, αν εύκολα μπορεί να το πραγματοποιήσει. Εσείς σκέφτεστε να επαναφέρετε το καθεστώς των διαπραγματεύσεων;
Κυριάκος Μητσοτάκης: Πιστεύω ότι αυτή θα πρέπει να είναι η τελική κατάληξη, να μπορέσουμε να φτάσουμε στο σημείο ο κατώτατος μισθός να καθορίζεται μέσα από ένα πλαίσιο συλλογικών διαπραγματεύσεων. Αυτό θα ήθελα να γίνει. Είμαστε εκεί ακόμα; Κατά πάσα πιθανότητα όχι. Εμείς πήγαμε τον κατώτατο μισθό πάνω από τις εισηγήσεις των εργοδοτών. Δικαιωθήκαμε τελικά και η οικονομία άντεξε τον κατώτατο μισθό των 780 ευρώ. Θέλω να θυμίσω ότι το 2019 μιλούσαμε για κατώτατο μισθό στο τέλος της τετραετίας 730 ευρώ. Πήγαμε στα 780 ευρώ, γιατί πράγματι βρεθήκαμε αντιμέτωποι με έναν εισαγόμενο πληθωρισμό τον οποίον δεν είχαμε προβλέψει.
Από εκεί και πέρα όμως, οι συλλογικές διαπραγματεύσεις δουλεύουν. Έχουμε, ας πούμε, κλαδικές συμβάσεις στον τουρισμό οι οποίες πληρώνουν πολύ πάνω από τον κατώτατο μισθό. Και μάλιστα το χρέος του κράτους, όπως το κάναμε, είναι να επεκτείνει αυτές τις συμβάσεις.
Τι σημαίνει να τις επεκτείνει; Να τις καθιστά υποχρεωτικές για όλες τις επιχειρήσεις οι οποίες καλύπτονται από μία συγκεκριμένη γεωγραφική ενότητα. Το κάναμε στη Ρόδο, το κάναμε στο Ηράκλειο και αυτή είναι μία πρόοδος. Είναι μια κατάκτηση όταν οι εργαζόμενοι και οι επιχειρήσεις μπορούν να συμφωνήσουν τελικά τι συμφέρει και τους δύο.
Άρης Πορτοσάλτε: Ναι, αλλά λέτε όμως ότι υπάρχει ένα πρόβλημα στο να ανοιχτεί αυτό, να απλωθεί σε όλο το εύρος της οικονομίας.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Για να απλωθεί, θα έπρεπε να φτάσουμε στο σημείο ο κατώτατος μισθός, ο οποίος καλύπτει το 25% των εργαζόμενων, να μπορεί να είναι αντικείμενο ελεύθερων συλλογικών διαπραγματεύσεων. Όσο αυτό δεν μπορεί να γίνει, θα πρέπει να καθορίζεται από το…
Άρης Πορτοσάλτε: Τι το εμποδίζει;
Κυριάκος Μητσοτάκης: Ουσιαστικά πρέπει να είμαστε σίγουροι ότι αυτό το οποίο μπορεί να συμφωνηθεί είναι κάτι το οποίο το αντέχουν οι επιχειρήσεις και καλύπτει τις ανάγκες των εργαζόμενων. Πιστεύω ότι θα πάμε προς τα εκεί και αυτή θα ήταν η επιθυμία μου. Αν με ρωτάτε, στο τέλος της τετραετίας θα ήθελα πια το κράτος να απεμπλακεί από αυτή τη διαδικασία και να φτάσουμε στο σημείο ο κατώτατος μισθός, δηλαδή το ελάχιστο όριο αποδοχών -το οποίο φυσικά συνδέεται και με μία σειρά από επιδόματα, με το επίδομα ανεργίας, με το επίδομα μητρότητας, δεν είναι δημοσιονομικά ουδέτερος- ο κατώτατος μισθός…
Άρης Πορτοσάλτε: Η τριετία που…
Κυριάκος Μητσοτάκης: Θα έρθω στις τριετίες γιατί είναι σημαντικό ζήτημα. Απλά θέλω να τονίσω κάτι άλλο ακόμα, το οποίο πιστεύω ότι είναι σημαντικό. Δεν έτυχε, νομίζω, της απαραίτητης προσοχής χθες στη δημοσιογραφική κάλυψη, διότι πολλά χάνονται μέσα στην ένταση της προεκλογικής περιόδου.
Η ΕΛΣΤΑΤ έδωσε στη δημοσιότητα και τα έχω εδώ τα στοιχεία σχετικά με τη φτώχεια και τις ανισότητες. Κι επειδή ακούω συνέχεια από την αντιπολίτευση να λέει ότι «η μεσαία τάξη ζει με κουπόνια», ότι «μόνο οι πλούσιοι γίνονται πιο πλούσιοι και ότι όλοι οι υπόλοιποι καταστρέφονται», θέλω να τονίσω ότι τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ δικαιώνουν απόλυτα την πολιτική μας.
Το ποσοστό των Ελλήνων που βρίσκονται σε κίνδυνο φτώχειας, δηλαδή αντιμετωπίζουν φτώχεια ή κοινωνικό αποκλεισμό, μειώθηκε κατά δύο ποσοστιαίες μονάδες, βρίσκεται στο χαμηλότερο επίπεδο των τελευταίων ετών. Όπως μειώθηκαν και όλοι οι δείκτες οι οποίοι μετράνε τις κοινωνικές ανισότητες στην Ελλάδα. Δεν μου κάνει εντύπωση αυτό, κ. Πορτοσάλτε…
Άρης Πορτοσάλτε: Και το ατομικό εισόδημα, το διαθέσιμο εισόδημα βελτιώθηκε. Κοντά στο 9%.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Βελτιώθηκε. Σε απάντηση της περιβόητης έκθεσης του ΟΟΣΑ, που θέλω να τονίσω, στείλαμε επιστολή στον ΟΟΣΑ, είναι λάθος τα στοιχεία. Καταρχάς είναι στοιχεία τα οποία στηρίζονται σε προβλέψεις για το τι τελικά θα γινόταν το 2022. Η ανάπτυξη ήταν πολύ μεγαλύτερη το 2022 απ’ αυτό το οποίο προέβλεπε ο ΟΟΣΑ. Και φυσικά είναι στοιχεία τα οποία δεν έλαβαν υπόψη όλες τις έκτακτες ενισχύσεις τις οποίες δώσαμε για να στηρίξουμε τους πιο ευάλωτους.
Γιατί το λέω αυτό; Η πολιτική μας εξ αρχής, κ. Πορτοσάλτε, ήταν μια πολιτική η οποία στόχευε και στοχεύει στη μείωση των ανισοτήτων. Αν με ρωτάτε ποιος θα ήθελα να είναι ένας από τους κεντρικούς στόχους από τους οποίους θα κριθεί η επόμενη θητεία μου, εφόσον με εμπιστευτεί ο ελληνικός λαός, θα ήταν η περαιτέρω μείωση των ανισοτήτων και να φτάσουμε κάποια στιγμή, το 2030, να είμαστε σε κεντροευρωπαϊκά επίπεδα ως προς τις ανισότητες.
Είμαστε σε καλό δρόμο αλλά για να γίνει αυτό πρέπει να εξακολουθούμε να στηρίζουμε τους πιο αδύναμους συμπολίτες μας και κυρίως να μειώνουμε την ανεργία. Διότι ο μεγαλύτερος -θα έλεγα- δείκτης κοινωνικού αποκλεισμού και φτώχειας σε μια οικονομία είναι το ύψος της ανεργίας.
Άρης Πορτοσάλτε: Ωραία. Δέχεστε ταυτοχρόνως την εξής κριτική, κ. Πρωθυπουργέ. Από τη μια ένας κόσμος που σας ψηφίζει και σας επιλέγει αλλά διαφωνεί με την επιδοματική πολιτική δεδομένου ότι την καταγγέλλατε όταν ήσασταν αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Την ίδια ώρα, δέχεστε κριτική από την άλλη πλευρά, για το «άνισο» και τα επίπεδα φτώχειας τα οποία, τώρα λέτε, να πώς τα ρίξαμε με αυτές τις δύο μονάδες.
Αλλά μήπως υστερήσατε -και αυτή είναι η παρατήρηση- στην αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής που θα επέτρεπε να μην δίνονται, ενδεχομένως άκριτα, κάποια επιδόματα σε ανθρώπους οι οποίοι απλώς δηλώνουν, αλλά τα εισοδήματά τους είναι επαρκή για να μπορούν να ζήσουν; Και αντιθέτως αυτά τα ποσά να πήγαιναν στους πραγματικά ευάλωτους. Να πάρουν ακόμα μεγαλύτερο διαθέσιμο εισόδημα.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Μου βάλατε μια σειρά από πολύ ενδιαφέροντα ερωτήματα και επιτρέψτε μου να τα απαντήσω με τη σειρά που τα θέσατε. Μας ασκείται κριτική ότι κάναμε επιδοματική πολιτική. Παράξενο να μας ασκείται αυτή η κριτική θα έλεγα και από κάποιους που…
Άρης Πορτοσάλτε: Από τους φιλελεύθερους.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Από τους φιλελεύθερους ή νεοφιλελεύθερους, αλλά να μας ασκείται και από την αριστερά…Κοιτάξτε, η πανδημία ήταν ένα φαινόμενο το οποίο κινδύνευε να τινάξει στον αέρα τη δομή της ελληνικής κοινωνίας και οικονομίας. Κάναμε κάτι το οποίο δεν έχει ξαναγίνει ποτέ στην ιστορία της χώρας: δώσαμε πάρα πολλά χρήματα για να κρατήσουμε όρθιο τον παραγωγικό ιστό, να πληρώσουμε ουσιαστικά εμείς τους μισθούς των επιχειρήσεων που εμείς κλείσαμε και να στηρίξουμε ταυτόχρονα τις επιχειρήσεις με επιστρεπτέα και μη επιστρεπτέα προκαταβολή, πάλι βάσει όμως του δηλωμένου εισοδήματος.
Άκουσα κάποια γκρίνια για την επιστρεπτέα. Από ποιους; Από αυτούς οι οποίοι δεν δήλωναν τζίρο. Είπα, λυπάμαι, δεν μπορώ να κάνω κάτι. Ίσως την επόμενη φορά να το σκεφτείτε καλύτερα.
Δικαιώθηκε αυτή η πολιτική μας; Απόλυτα. Γιατί το λέω αυτό; Όπου πηγαίνω σήμερα βλέπω την αγορά να πηγαίνει βασικά καλά. Αν πιστέψει κανείς τώρα τις διαφημίσεις της αντιπολίτευσης ότι όλα είναι μαύρα στη χώρα, εντάξει.
Άρης Πορτοσάλτε: Οι καλόπιστοι δεν σας κάνουν κριτική;
Κυριάκος Μητσοτάκης: Θα έρθω στην άλλη κριτική. Χθες πήγα στην Πάργα και είδα πολύ τουρισμό ήδη, είδα καταστήματα, ευχαριστημένους μαγαζάτορες. Όλα αυτά τα καταστήματα έμειναν ανοιχτά από τη στήριξη την οποία παρείχαμε.
Μετά είχαμε κι ένα δεύτερο πλαίσιο στήριξης που αφορούσε λογαριασμούς ηλεκτρικού ρεύματος. Τι κάναμε; Φορολογήσαμε τα υπερκέρδη και στηρίξαμε τα νοικοκυριά. Και είχαμε και ένα τρίτο πλαίσιο στήριξης, πραγματικά για τους πιο αδύναμους, με εργαλεία όπως το «Market Pass», που δώσαμε μία απευθείας εισοδηματική στήριξη σε αυτούς που το έχουν πραγματικά ανάγκη.
Άρα, να καταλάβω…Από την πλευρά της κοινωνικής κριτικής αν κάναμε κάτι λάθος σε αυτό. Πάμε τώρα στην άλλη κριτική την οποία την βρίσκω πιο ενδιαφέρουσα. «Ξοδεύετε πιο πολλά απ’ όσα έχετε». Αυτό μας λέγανε κάποιοι «illuminati»…
Άρης Πορτοσάλτε: Και δεν αντιμετωπίζεται και η φοροδιαφυγή ουσιαστικά.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Θα έρθω στη φοροδιαφυγή. Κάποιοι πιο «πεφωτισμένοι» πίστευαν ότι κινδυνεύουμε να ξανατινάξουμε «τη μπάνκα στον αέρα». Τα αποτελέσματα τους διέψευσαν. Έχουμε οριακό πρωτογενές πλεόνασμα για το 2022 και θα πετύχουμε τους στόχους του 2023. Έχουμε ήδη καταθέσει το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμά μας, άρα αυτοί που πίστευαν ότι ξοδεύουμε περισσότερα από όσα έχουμε διαψεύστηκαν παταγωδώς.
Άρης Πορτοσάλτε: Έχουμε όμως ένα ζήτημα χρέους. Το αφήνω για τη συνέχεια.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Θα έρθω στο χρέος. Πάμε τώρα στη φοροδιαφυγή όμως, γιατί είναι πολύ σημαντική. Κοιτάξτε, έχουν γίνει πολλά πράγματα στην αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής.
Πρώτον, η Ανεξάρτητη Αρχή έχει πια πολλές μεγαλύτερες δυνατότητες να κάνει διασταυρώσεις και φυσικά πολλές από τις συναλλαγές, είτε τις εταιρικές συναλλαγές, αλλά και πολλές από τις συναλλαγές των πολιτών, γίνονται ψηφιακά.
Ένα από τα μεγάλα κέρδη της πανδημίας και ένας από τους λόγους που ο προϋπολογισμός πήγε τελικά καλύτερα από αυτό που περιμέναμε ήταν οι ηλεκτρονικές συναλλαγές. Η μείωση δηλαδή, αυτό που ονομάζεται στα αγγλικά, «VAT Gap», της «απόστασης» στον ΦΠΑ, που ουσιαστικά διορθώνεται από το να κόψεις υποχρεωτικά μία απόδειξη όταν θα κάνεις μια παραγγελία φαγητού, εκεί που παλιά αυτή η συναλλαγή μπορεί να μην καταγραφόταν στην εφορία.
Άρα, έχουν γίνει σημαντικά βήματα σε αυτήν την κατεύθυνση και είμαι υπέρμαχος της λογικής ότι πρέπει να στηρίξουμε ακόμα περισσότερο και με περισσότερα κίνητρα τις ηλεκτρονικές συναλλαγές.
Τελικά κερδίζουμε πολλά περισσότερα χρήματα ως κράτος από τη μείωση της μικρής και μεσαίας φοροδιαφυγής σε αυτό το επίπεδο. Άρα, θα έλεγα ότι στο κομμάτι αυτό έχουν γίνει βήματα.
Άρης Πορτοσάλτε: Αλλά το κίνητρο να πάρω απόδειξη έτσι ώστε να πληρωθεί ο ΦΠΑ και ο επαγγελματίας να μου δώσει την απόδειξη, αυτό παραμένει ζητούμενο για την κοινωνία.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Κοίταξε, δεν θέλω τώρα να «φωτογραφίσω» συγκεκριμένα επαγγέλματα, αλλά ξέρουμε λίγο-πολύ πού μπορεί να υπάρχει δυνητική φοροδιαφυγή. Μπορούμε να κάνουμε πολλές περισσότερες διασταυρώσεις πια. Μία από τις μεγάλες ομορφιές των συστημάτων διαχείρισης μεγάλων δεδομένων είναι ότι δεν χρειάζεται πια ο εφοριακός να βγει στον δρόμο, μπορεί μέσα από τον υπολογιστή του να εντοπίσει εν δυνάμει φοροδιαφεύγοντες συμπολίτες μας και τα πράγματα θα πάνε καλύτερα.
Άρης Πορτοσάλτε: Μια υποχρεωτικότητα είναι μέσα στο μυαλό σας να βάλετε; Δεν ξέρω πού, θα το βρείτε εσείς με τους εμπειρογνώμονες. Να μπουν κάποιες υποχρεωτικότητες που να μην μπορούμε να ξεφύγουμε, για να υπάρχει μία ισονομία στο θέμα της καταβολής των φόρων.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Όταν λέτε υποχρεωτικότητα, τι εννοείτε;
Άρης Πορτοσάλτε: Δεν ξέρω, αλλά μια υπηρεσία να αγοράζεται υποχρεωτικά με ηλεκτρονική συναλλαγή.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Αυτό θα ήταν λίγο δύσκολο να γίνει και για νομικούς λόγους, αλλά μπορούμε να δώσουμε τέτοια κίνητρα. Εξάλλου το έχουμε κάνει ήδη. Ξέρετε ότι ορισμένες αποδείξεις από υπηρεσίες οι οποίες θα μπορούσαμε να υποψιαζόμαστε ότι φοροδιαφεύγουν πιο έντονα, «βαραίνουν» περισσότερο. Και νομίζω ότι μπορούμε να κάνουμε ακόμα περισσότερα βήματα σε αυτή την κατεύθυνση, για να υπάρχει πραγματικό κίνητρο για τον πολίτη να ζητήσει απόδειξη.
Από εκεί και πέρα βέβαια -θέλω να το τονίσω- έχω μιλήσει για την κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος. Αλλά αυτή πρέπει να συνδέεται και με τη βελτίωση της φορολογικής συμμόρφωσης, αυτά πάνε μαζί.
Άρης Πορτοσάλτε: Ναι, θα κατέβει και άλλο ο φόρος στις εταιρείες; Θέλω να πω, θα δοθούν κι άλλα κίνητρα μείωσης φόρων; Μπορούμε να το αντέξουμε;
Κυριάκος Μητσοτάκης: Η μία διαφοροποίηση, θα έλεγα, σε σχέση με το πρόγραμμά μας, είχαμε μιλήσει για φόρο εισοδήματος 20% στις επιχειρήσεις, είμαστε στο 22%. Δεν θέλω να το κατεβάσω πιο πολύ αυτή τη στιγμή. Πιστεύω ότι είναι ένας ικανοποιητικός φόρος, χαμηλός σχετικά φόρος, σε σχέση με αυτό το οποίο είχαμε. Δίκαιος φόρος.
Αυτή τη στιγμή, για τα επόμενα βήματα της φορολογικής μας πολιτικής θα αυξήσουμε το αφορολόγητο κατά 1.000 ευρώ για κάθε παιδί. Θα ανεβαίνει δηλαδή η κλίμακα για να βοηθήσουμε τους συμπολίτες μας με οικογένεια.
Θα εξετάσουμε ξανά τα τεκμήρια, είναι πολύ άδικα τα τεκμήρια για πολλούς συμπολίτες μας, είναι κάτι το οποίο το ακούω. Και από το δεύτερο μισό της επόμενης τετραετίας θα αρχίσουμε να εξετάζουμε, ανάλογα πια με την απόδοση της οικονομίας μας, και μειώσεις στο, ΦΠΑ -οριζόντιες όμως- ή ενδεχομένως και μεταπτώσεις σε άλλες κατηγορίες, για να μπορέσουμε να πλησιάσουμε σε συντελεστές που θα είναι πιο κοντά…
Άρης Πορτοσάλτε: Θα υπάρχει ένας μόνο συντελεστής;
Κυριάκος Μητσοτάκης: Όχι, πρέπει να υπάρχουν διαβαθμισμένοι συντελεστές ΦΠΑ. Υπάρχουν σε όλες τις χώρες, υπάρχει και λόγος που αυτό…
Άρης Πορτοσάλτε: Αυτό το πείραμα της Ισπανίας το έχετε μελετήσει;
Κυριάκος Μητσοτάκης: Ναι, απέτυχε.
Άρης Πορτοσάλτε: Μείωσαν τον ΦΠΑ στα τρόφιμα, όπως το ζητεί επιμόνως ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης στην Ελλάδα, αλλά ανεβαίνουν οι τιμές στα τρόφιμα.
Κυριάκος Μητσοτάκης: Απέτυχε το πείραμα αυτό. Και να σας πω κάτι; Ποιος δεν θέλει να μειώσει τις τιμές; Δηλαδή όταν κατηγορούμαστε ότι δεν θέλουμε να κάνουμε κάτι, γιατί να μην το κάνουμε; Δεν θα ήταν το σωστό; Δεν θα είχαμε όφελος; Το μελετήσαμε πάρα πολύ προσεκτικά. Όταν πηγαίνω στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο τα θέματα αυτά τα συζητάμε πάντα και επίσημα αλλά και ανεπίσημα. Και συγκρίνουμε εμπειρίες.
Όσες χώρες το δοκίμασαν, το μετάνιωσαν. Είχαν υστέρηση εσόδων και τελικά διαπίστωσαν ότι δεν είχαν πραγματική μείωση τιμών.
Άρης Πορτοσάλτε: Ωραία, πρέπει να κάνω διάλειμμα κ. Πρωθυπουργέ, θα σας διακόψουμε…
Κυριάκος Μητσοτάκης: Να σας δώσω και ένα γρήγορο παράδειγμα. Καφές. Όταν μειώσαμε τον ΦΠΑ στον καφέ, ζήτησα τα στοιχεία. Μειώθηκε, πήγε από τον ανώτατο στον μεσαίο συντελεστή, η τιμή του καφέ μειώθηκε 0,5%. Άρα ουσιαστικά το κέρδος ήταν για την επιχείρηση, όχι κέρδος για τον καταναλωτή.
