Καλή χαρακτήρισε ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας κ. Νίκος Χριστοδουλίδης τη συνάντησή του με τον ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας κ. Tufan Erhürman, που πραγματοποιήθηκε σήμερα Τετάρτη, 26 Αυγούστου 2026, στα Γραφεία τ των Ηνωμένων Εθνών (ΗΕ), στη Λευκωσία.
Σε δηλώσεις του στους δημοσιογράφους, μετά την επιστροφή του στο Προεδρικό Μέγαρο από τον χώρο διεξαγωγής της συνάντησης του με τον ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας, ο Πρόεδρος Χριστοδουλίδης είπε: «Ήταν μια καλή συνάντηση, για αυτό κράτησε και σχεδόν τρεις ώρες, με τη μεγαλύτερη διάρκεια του χρόνου να είμαστε μόνοι, εγώ και ο ηγέτης της τουρκοκυπριακής κοινότητας.
Ξεκίνησε η προετοιμασία στη βάση και των όσων ανέφερε δημόσια ο Γενικός Γραμματέας (ΓΓ). Συζητήσαμε θέματα ουσίας, και όταν λέω ουσίας αναφέρομαι στις συγκλίσεις, είναι ιδιαίτερα σημαντική η διαφύλαξη του διαπραγματευτικού κεκτημένου μέχρι και την τελευταία ημέρα στο Crans-Montana.
Συζητήσαμε μεθοδολογία. Είναι γνωστές οι τέσσερις θέσεις του κ. Erhürman. Υπέβαλα κάποιες δικές μας προσεγγίσεις, ειδικότερα για το πώς μπορεί να είναι πιο αποδοτική η διαπραγμάτευση μέσα από μια διασταυρούμενη διαπραγμάτευση, για όλα τα θέματα. Δεν μπορεί να συζητηθεί μόνο ένα θέμα και επιλεκτικά, [υπάρχει] ανάγκη διασταυρούμενης διαπραγμάτευσης, για να μπορεί να υπάρξει πρόοδος.
Συζητήσαμε μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης. Στα οδοφράγματα δεν περιοριστήκαμε στο γνωστό θέμα της Μιας Μηλιάς και στο Πυρόι-Αθηένου. Συζητήσαμε και για τα άλλα τρία που είχαμε συμφωνήσει με τον ΓΓ στις 18 Μαρτίου 2025, στη Γενεύη, δηλαδή το Πυρόι-Αθηένου, Κόκκινα, Μια Μηλιά και Λουρουντζίνα, άρα τέσσερα σημεία διέλευσης.
Υπέβαλα κάποιες προτάσεις. Κάποιες είναι επανάληψη γιατί αναμένουμε απάντηση σε σχέση με τους εγκλωβισμένους, σε σχέση με τους αγνοούμενους και την ανάγκη να τρέξει σαφώς πιο γρήγορα η όλη διαδικασία. Αιτήματα που αφορούν στη μαρωνιτική κοινότητα. Αιτήματα που αφορούν στην αρμενική κοινότητα. Αιτήματα που αφορούν κάποιες πινακίδες στις κατεχόμενες περιοχές, καθώς επίσης και κάποια άλλα θέματα.
Μετέφερα και στον Τουρκοκύπριο ηγέτη ότι τα όποια Μέτρα Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης θα πρέπει να μας φέρνουν πιο κοντά στη λύση, στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου και όχι να κανονικοποιούν με οποιονδήποτε τρόπο τη σημερινή απαράδεκτη κατάσταση πραγμάτων.
Εξέφρασα την ετοιμότητα, εάν και εφόσον επαναρχίσουν οι συνομιλίες, που είναι ο στόχος μας, να δούμε και άλλα μονομερή μέτρα από πλευράς Κυπριακής Δημοκρατίας, όπως τα 14 που είχα ανακοινώσει.
Ήταν μια καλή συζήτηση. Συμφωνήσαμε να βρεθούμε και την άλλη βδομάδα, να βρισκόμαστε κάθε εβδομάδα και αν χρειαστεί και περισσότερο από μία φορά. Αύριο θα ανακοινώσουμε τα μέλη της Επιτροπής, του Συμβουλευτικού Σώματος που είχαμε προτείνει και έγινε αποδεκτή η σύσταση αυτού του Συμβουλευτικού Σώματος. Και συνεχίζουμε. Αν θα έδινα ένα πρόσημο στη σημερινή συνάντηση, θα έδινα ένα θετικό πρόσημο, στη βάση όσων συζητήθηκαν και το πώς προχωρούμε.»
Σε ερώτηση αν στη συμβιβαστική πρόταση του ΓΓ των ΗΕ για τα οδοφράγματα δεν υπήρξε συμφωνία, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε ότι ο ΓΓ όντως και στην κοινή συνάντηση που είχαν όταν ήταν εδώ, είχε κάνει μια λογική συμβιβαστική πρόταση, η οποία θα πρέπει να γίνει αποδεκτή.
Πρόσθεσε: «Αποδεχθήκαμε τη συμβιβαστική πρόταση του ΓΓ. Τέθηκαν κάποια άλλα θέματα και, στο πλαίσιο του ότι τέθηκαν και άλλα θέματα, όπως η Λουρουντζίνα, είπαμε να δούμε και τα τέσσερα οδοφράγματα, όπως είχαμε συζητήσει με τον ΓΓ στις 18 Μαρτίου 2025, στη Γενεύη.»
Σε άλλη ερώτηση, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε: «Συζητήσαμε το θέμα των συγκλίσεων, η ουσία αφορά το θέμα των συγκλίσεων. Γίνεται μια δουλειά από πλευράς ΗΕ. Την πρώτη εβδομάδα του Σεπτεμβρίου θα είναι στην Κύπρο η κα Holguín. Ανταλλάξαμε απόψεις επί συγκεκριμένων θεμάτων των συγκλίσεων στη βάση και του ποιες είναι οι θέσεις του ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας και του ποιες είναι οι θέσεις της δικής μας πλευράς, για την ανάγκη διαφύλαξης του διαπραγματευτικού κεκτημένου και, σε γενικές γραμμές, από τη συζήτηση για το κεκτημένο, επαναλαμβάνω, σε γενικές γραμμές, ήταν μια καλή συζήτηση.»
Ερωτηθείς αν ο κ. Erhürman επιμένει στα σημεία που έθεσε σε ό,τι αφορά τη μεθοδολογία, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε: «Για τη μεθοδολογία υπάρχουν τέσσερα σημεία από πλευράς του κ. Erhürman. Το έχω κατ’ επανάληψη αναφέρει ότι το ένα αφορά τις συγκλίσεις, που είναι αποδεκτό από δικής μας πλευράς. Εμείς επιμένουμε, διαπραγματευτικό κεκτημένο μέχρι τα ξημερώματα της 7ης Ιουλίου, όπου διακόπηκαν οι διαπραγματεύσεις στο Crans-Montana.
Το δεύτερο αφορά στον χρόνο. Ο χρόνος εξαρτάται αν ξεκινήσουμε από εκεί που μείναμε, για να περπατήσουμε το τελευταίο μίλι, όπως ο ίδιος ο ΓΓ έχει αναφέρει. Αν ξεκινήσουμε από την αρχή, αντιλαμβάνεστε ότι δεν μπορούμε να μιλάμε για τελευταίο μίλι.
Το άλλο θέμα, αν δεν με απατά η μνήμη μου, είναι αυτό των προκαθορισμένων αποτελεσμάτων που δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό, είναι αντικίνητρο, για να πετύχουμε τη λύση του Κυπριακού.»
Πρόσθεσε ότι συζήτησαν τη διασταυρούμενη διαπραγμάτευση, αλλά και την πιθανότητα συζήτησης «σε ζεύγη, τα θέματα ουσίας. Δεν μπορούμε», επεσήμανε ο Πρόεδρος, «να συζητούμε απομονωμένα. Για παράδειγμα, το εδαφικό μαζί με το περιουσιακό είναι δύο θέματα που είναι άμεσα συνυφασμένα. Ίσως η διακυβέρνηση μαζί με το κεφάλαιο της ασφάλειας και των εγγυήσεων, που είναι καθοριστικής σημασίας. Πολύ συγκεκριμένα εισηγήθηκα κάποια θέματα, ανταλλάξαμε απόψεις και προσβλέπω στην επόμενη συνάντηση και, σίγουρα, η παρουσία εδώ της κας Holguín, αναφέρομαι στο θέμα της ουσίας, είναι καθοριστική για το τι θα συζητήσουμε.»
Κληθείς να πει πότε θα είναι η επόμενη συνάντησή του με τον κ. Erhürman, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε ότι δεν έχει ακόμη καθοριστεί ημερομηνία, προσθέτοντας, ωστόσο, ότι «έχουμε συμφωνήσει να βρισκόμαστε τουλάχιστον μια φορά την εβδομάδα».
Ερωτηθείς αν θα γίνονται ανακοινώσεις για κάθε απόφαση που θα λαμβάνεται, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε: «Όχι, ο στόχος και το άτυπο ορόσημο, το οποίο μοιράστηκα και με τον ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας είναι την εβδομάδα της Γενικής Συνέλευσης των ΗΕ, όλα τα εμπλεκόμενα μέρη –γιατί θέλω να σας θυμίσω ότι ο ΓΓ δεν αναφέρθηκε μόνο στους δύο ηγέτες στην Κύπρο, αναφέρθηκε κατ’ επανάληψη και στις δημόσιές του δηλώσεις, αλλά και στις κατ’ ιδίαν συναντήσεις που είχαμε, στον ρόλο των εγγυητριών δυνάμεων– θα είναι στη Νέα Υόρκη με αφορμή τη Γενική Συνέλευση των ΗΕ. Ο ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας θα έχει συνάντηση μετά το πέρας της επίσημης εβδομάδας, ως είθισται. Τότε γίνεται η συνάντηση. Και είναι μια καλή ευκαιρία εκεί να γίνει ο απολογισμός με στόχο τη σύγκληση μιας διευρυμένης διάσκεψης, κατά τη διάρκεια της οποίας θα ανακοινωθεί η επανέναρξη των συνομιλιών.»
Ερωτηθείς αν θα γίνει τριμερής συνάντηση των ηγετών με τον ΓΓ των ΗΕ στη Νέα Υόρκη, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε: «Είναι νωρίς να μιλήσουμε για μια τέτοια συνάντηση. Δεν τέθηκε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, αλλά εκείνο που μπορώ να σας πω είναι ότι αν τεθεί ένα τέτοιο ενδεχόμενο, είμαστε έτοιμοι να συμμετάσχουμε σε μια τέτοια συνάντηση και ακόμα και σε μια διευρυμένη –πολύ καλύτερα– αν ο ΓΓ συγκαλέσει. Οφείλουμε, θεωρώ, όλοι μας να ανταποκριθούμε θετικά στον ΓΓ.»
Σε ερώτηση αν υπήρξε πρόθεση να εκδοθεί κοινό ανακοινωθέν μετά τη σημερινή συνάντηση, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε: «Έγινε μια γραπτή δήλωση των ΗΕ που συζητήθηκε, φυσικά, με τις δύο πλευρές. Αυτό ήταν που συζητούσαμε από την αρχή, δήλωση των Ηνωμένων Εθνών, κοινό ανακοινωθέν, δεν υπάρχει διαφορά.»
Κληθείς να πει αν ο ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας έθεσε κάτι άλλο ενώπιόν του, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας απάντησε: «Έθεσε αυτά που βλέπουμε το τελευταίο διάστημα, που βλέπετε και στον τουρκοκυπριακό Τύπο και απάντησα ότι όλα αυτά είναι πολύ φυσιολογικές εξελίξεις, ως αποτέλεσμα της παράνομης κατάστασης πραγμάτων και, αν θέλουμε να αποφεύγονται τέτοιου είδους εξελίξεις, θα πρέπει να εργαστούμε ακόμη περισσότερο και σαφώς πιο γρήγορα, έτσι ώστε να πετύχουμε τη λύση του Κυπριακού στη βάση του συμφωνημένου πλαισίου.»
Σε ερώτηση αν θα είναι παρούσα και η κα Holguín σε επόμενες συναντήσεις του με τον ηγέτη της τουρκοκυπριακής κοινότητας, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε: «Όταν θα είναι στην Κύπρο η κα Holguín, όποτε είναι κατά τη διάρκεια των συναντήσεών μου με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, θεωρώ ότι, ναι, θα είναι παρούσα.»
