Στο πλαίσιο του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας–Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής, που πραγματοποιείται στην Αθήνα, η Υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη και η Υφυπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, αρμόδια για την Παιδεία και τον Πολιτισμό, Catherine Dillon, παρουσία της Πρέσβεως των ΗΠΑ, στην Ελλάδα, Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, υπέγραψαν την ανανέωση του Μνημονίου Κατανόησης για την συνέχιση της επιβολής εισαγωγικών περιορισμών, σε κατηγορίες ελληνικού αρχαιολογικού και εθνολογικού υλικού, για μία ακόμη πενταετία, έως το 2031.
Το, εν ισχύει μνημόνιο από το 2011, απέδωσε, πράγματι, σημαντικά αποτελέσματα στην καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης πολιτιστικών αγαθών αλλά και στον επαναπατρισμό τους, στην Ελλάδα. Κατά την πενταετή εφαρμογή, 2021-2026, επιστράφηκαν στην Ελλάδα 425 πολιτιστικά αγαθά, εκ των οποίων 98, βάσει των διατάξεων του Μνημονίου. Παράλληλα, στις 21 Σεπτεμβρίου 2026 παραδόθηκαν 15 ακόμη ελληνικές αρχαιότητες από την Εισαγγελία του Μανχάταν και την Antiquities Trafficking Unit.
Η Υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη δήλωσε: «Σήμερα, ανανεώσαμε το Μνημόνιο Συνεργασίας για την προστασία της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς και την καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης πολιτιστικών αγαθών. Πρόκειται για μία ιδιαίτερα, επιτυχημένη συνεργασία, η οποία συνέβαλε αποφασιστικά στην επιστροφή πολυάριθμων και σημαντικών πολιτιστικών αγαθών στην Ελλάδα, αλλά και στην ενίσχυση της συνεργασίας των αρμόδιων αρχών, των δύο χωρών. Το Υπουργείο Πολιτισμού, θέλοντας να αναδείξει το μεγάλο έργο το οποίο επετεύχθη, με τους επαναπατρισμούς, σχεδιάζει, για τον επόμενο χρόνο, την πραγματοποίηση έκθεσης στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, με ορισμένα από τα επιστραφέντα αντικείμενα, από τις ΗΠΑ. Η έκθεση θα πλαισιώνεται από διάφορες δράσεις για την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης για το σημαντικό αυτό πρόβλημα, που έχει πάρει παγκόσμιες διαστάσεις. Με την κ. Dillon συζητήσαμε, ακόμη, τις κοινές εκδηλώσεις μας, με αφορμή την επέτειο των 250 χρόνων από την διακήρυξη της Αμερικανικής Ανεξαρτησίας. Έμφαση θα δοθεί στην ανάδειξη της σχέσης μεταξύ της Αμερικανικής και της Ελληνικής Επανάστασης, καθώς και στη σημαντική συμβολή του αμερικανικού φιλελληνισμού, στον αγώνα της ελληνικής ανεξαρτησίας. Τέλος, αναφερθήκαμε στις δυνατότητες πολιτιστικής συνεργασίας, λόγω των Ολυμπιακών Αγώνων του Λος Άντζελες, το 2028. Το Υπουργείο Πολιτισμού σκοπεύει να δανείσει, μεταξύ άλλων, γλυπτά στο Μουσείο Getty του Λος Άντζελες, αλλά και να συμβάλει, ποικιλοτρόπως, στην υλοποίηση μιας πολιτιστικής Ολυμπιάδας. Θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε, τόσο με το State Department όσο και με την Αμερικανική Πρεσβεία στην Αθήνα, ώστε οι ιδέες που συζητήσαμε σήμερα να παράξουν απτά αποτελέσματα».
Η συνάντηση People-to-People
Της υπογραφής της ανανεωμένης συμφωνίας, προηγήθηκε συνάντηση, στο πλαίσιο της θεματικής People-to-People, με τη συμμετοχή της Υπουργού Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη, της Υπουργού Παιδείας και Θρησκευμάτων Σοφίας Ζαχαράκη και του Υφυπουργού Αθλητισμού Γιάννη Βρούτση και από αμερικανικής πλευράς της Υφυπουργού Εξωτερικών, αρμόδιας για την Παιδεία και τον Πολιτισμό, Catherine Dillon.
Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε σε ιδιαίτερα θερμό και εποικοδομητικό κλίμα, επιβεβαιώνοντας τις στενές σχέσεις και τη σταθερή βούληση Ελλάδας και Ηνωμένων Πολιτειών για την περαιτέρω ενίσχυση της συνεργασίας τους, στους τομείς του πολιτισμού, της παιδείας και του αθλητισμού.
