Γράφει η Δρ. Δέσποινα Πρίνια
Ψηφιακοί Πολιτιστικοί Πρέσβεις
Σε μια εποχή που η κυματική πρόοδος των καινοτόμων νέωνμέσων και χρηματοδοτικών εργαλείων μέσω των νέωντεχνολογιών δημιουργεί ένα τοπίο νέων έπενδυτικών ευκαιριών,η ανάπτυξη μέσω τεχνολογιών τεχνητής νοημοσύνης, όπως τοChatGTP από το OpenAI, το PerplexityAI και το AITestKitchenαπό την Google, έχουν πείσει ακόμη και το μέσο χρήστη για τιςαναπτυξιακές δυνατότητες των εφαρμογών βιώσιμηςτεχνολογίας, που ενσωματώνονται καθημερινά στη δημιουργικήβιομηχανία και το σύγχρονο πολιτιστικό προϊόν.
Σε αυτή τη νέα πραγματικότητα, ακόμα και η δημόσια διπλωματία, ένας παραδοσιακά συντηρητικός και αργάμεταβαλλόμενος τομέας, αντιμετωπίζεται πλέον το e-diplomacy και τις προκλήσεις και τις παραμέτρους που θέτουν οιεπαναστατικές τεχνολογίες όπως η τεχνητή νοημοσύνη, η μηχανική μάθηση, η πολυδιάστατη σφαίρα του κυβερνοχώρουκαι ο αντίκτυπος των κοινωνικών δικτύων στο έργο τωνκλασικών διπλωματών ως μετατόπιση της διπλωματίας και στους μη κρατικούς φορείς και διεθνείς πολιτιστικούς και τεχνολογικούς οργανισμούς, που αναδεικνύονται πλέον σεενεργούς παίκτες πολιτιστικής διπλωματίας και Nations Branding της εικόνας μιας χώρας.
Ειδικότερα στην πολιτιστική διπλωματία και το νέο πεδίο πουαναδύεται μέσω της δημιουργικής βιομηχανίας και τηςδιαχείρισης του εθνικού πολιτιστικού κεφαλαίου, οι συζητήσειςσχετικά με τις προκλήσεις των νέων τεχνολογιών, ως εργαλείοπολιτιστικής διαχείρισης και διαπολιτισμικών σχέσεωνβρίσκονται στην πρώτη γραμμή, με το νέο σκηνικό να συμπεριλαμβάνει εικονικές πρεσβείες και «ψηφιακούς» πρέσβεις και ένα νέο θαραλέο παράλληλο σύμπαν, που επιχειρείτην εμβάθυνση των σχέσεων με την τεχνολογία, με ψηφιακούςγίγαντες όπως τη Google, τη Microsoft και την Amazon να μπαίνουν ενεργά στο παιχνίδι, τόσο της ψηφιακής πολιτιστικήςδιπλωματίας όσο και της δημιουργικής βιομηχανίας και τουοπτικοακουστικού κλάδου, σαν ένα νέο παιχνίδι θησαυρού, αφού οι νέα υπολογιστική “γλώσσα” κρύβει πολύτιμεςεπενδυτικές ευκαιρίες τόσο για την οπτικοακουστικήβιομηχανία και για τους δημιουργούς της, καθώς και καινοτόμα αναπτυσσόμενα χρηματοδοτικά εργαλεία στη διάθεση τωνμουσικών και κινηματογραφικών παραγωγών διεθνώς.
Το νέο σκηνικό της δημιουργικής βιομηχανίας
Ενδεικτικό των μεγεθών και των νέων παικτών και start uppersτης παγκόσμιας tech σκηνής και των νέων “δεξαμενών σκέψης”της δημιουργικής βιομηχανίας, η “χρηματοδοτική ψήφος” και το μυθικό ποσό των 35 εκ. δολ. που έλαβε μία και μόνη start upμε έδρα τις ΗΠΑ από κολοσούς του Valley, συμπεριλαμβανομένου του ιδρυτή του Linkedin, τουεπικεφαλής επιστημονικών υποθέσεων Google, του CEO τηςAmazon και του επικεφαλής της Open AI. Ποσά που ζαλίζουνακόμα και παραγωγούς του Hollywood, κάνοντας τηδημιουργική Ευρώπη και τα ως τώρα διαθέσιμα χρηματοδοτικάεργαλεία να φαίνονται ήδη ανεπαρκή για καλλιτέχνες και δημιουργούς στην ίδια την “έδρα” της παγκόσμιας πολιτιστικήςπαραγωγής.
Και είναι πια σαφές ότι από το Age of Conversation και τον“Παγκόσμιο Πολιτιστικό Διάλογο” της πρώτης ψηφιακήςπολιτιστικής ενοποίησης του Google Art, των ψηφιακώνμουσείων και πολιτιστικών αρχείων παγκόσμιας κληρονομιάς, που “έσπασε” τις παραδοσιακές γραμμές ανάμεσα στιςτέχνες,-φέρνοντας τον κινηματογράφο στο θέατρο και τα θεατρικά και εικαστικά ψηφιακά μέσα στη μουσικήπαραγωγή-ήρθε ο χρόνος να παρακολουθήσουμε τη νέα ψηφιακή επανάσταση στη δημιουργική βιομηχανία, που έρχεται με ταχύτητες ΑΙ, κάνοντας χρηματοδοτικά εργαλεία όπως τηνως τώρα χρηματοδοτική μεταβίβαση κερδών της συνδρομητικήςτηλεόρασης στον κινηματογράφο ή το νομικό πλαίσιο τωνπνευματικών δικαιωμάτων του δημιουργού να φαίνονται ήδησταγόνα στον ωκεανό, προκειμένου για χρηματοδότηση νέωνφιλόδοξων δημιουργικών παραγωγών.
Στο νέο αυτό ψηφιακό περιβάλλον και χρηματιστήριο τηςοπτικοακουστικής βιομηχανίας το million dollar question γεννιέται αυτόματα, στοιχειώνοντας ήδη τα όνειρα των νέωνδημιουργών: μπορούν οι παραπάνω ιλιγγιώδεις επενδύσεις να έχουν εφαρμογή σε υψηλού ρίσκου “εναλλακτικές” ή επιλεκτικές σε κατηγορία Ευρωπαϊκές μουσικές ή κινηματογραφικές παραγωγές νέων δημιουργών και animators;
Προς το παρόν η απάντηση έρχεται κινηματογραφικά από τηνΙσπανία, όπου ασπρόμαυρο φιλμάκι μικρού μήκουςπρωτοεμφανιζόμενου κατάφερε να εξασφαλίσει ένα μυθικό για την κατηγορία ποσό, για την πρωτότυπη ενσωμάτωση των νέωνμέσων, τη στιγμή που και η απόλυτα “κλασική” DeutcheGramophone φαίνεται να εισάγει δυναμικά τις νέες τεχνολογίεςτόσο σε παραγωγές κλασικής μουσικής όσο και σε master classes μεγάλων ερμηνευτών για εκπαιδευτικούς και ερευνητικούς σκοπούς.
Η Ελλάδα ως νέος κόμβος
Και ενώ ο “πόλεμος” για την εξεύρεση του πολυπόθητου budget σε ένα απόλυτα ανταγωνιστικό περιβάλλον καινοτομίας και πρωτοεμφανιζόμενων καλλιτεχνών καλά κρατεί, ένας άλλοςπόλεμος, απόλυτα πραγματικός και λιγότερο κινηματογραφικός, εξελίσσεται στη Μέση Ανατολή, μετατοπίζοντας και τοεπενδυτικό ενδιαφέρον, αφού για τους γνώστες και τουςπαροικούντες την Ιερουσαλήμ, ο μεγαλύτερος κόμβος ΑΙ και νέων τεχνολογιών εκτός Silicon Valley βρίσκεται αυτή τηστιγμή στην Ερυθρά θάλασσα και τη Σαουδική Αραβία και ίσωςσύντομα αναζητήσει πολιτιστικούς οργανισμούς, πανεπιστήμια και ερευνητικά κέντρα στην Ευρώπη, για την απρόσκοπτησυνέχιση της ερευνητικής και επενδυτικής δραστηριότητάς του.
Μια μεγάλη “ευκαιρία” πολιτιστικής διπλωματίας για τη χώρα μας, που πρόσφατα προσχώρησε με αξιώσεις στην ψηφιακήμετάβαση, αλλά πρωτίστως για τους δημιουργούς και τοελληνικό πολιτιστικό κεφάλαιο της οπτικοακουστικήςβιομηχανίας που αναδιοργανώνεται, με το βλέμμα στα δεδομένα της επόμενης μέρας. Μπορεί κατά συνέπεια η Ελλάδα να είναι ο επόμενος κόμβος πολιτιστικής διπλωματίας και νέων μέσων, μεέμφαση στη δημιουργική βιομηχανία και το καλλιτεχνικόδυναμικό της;
Το μόνο βέβαιο είναι ότι η πρωταγωνιστική θέση της χώρας στιςυπερδυνάμεις του πολιτισμού και η συμμετοχή της Ελλάδας για πρώτη φορά φέτος, δια της υπουργού πολιτισμού, στη σύνοδοκορυφής των G7 του πολιτισμού διεθνώς, αποτελεί το καλύτεροεχέγγυο για να πρωταγωνιστήσει με αξιώσεις και στη νέα“πίστα”.
*Η Δέσποινα Πρίνια είναι καθηγήτρια ΠολιτιστικήςΔιπλωματίας του Παν/ιου Στρασβούργου-SCG και Περιφερειακή Συντονίστρια Νοτίου Αιγαίου της Γραμματείας Παραγωγικών Τομέων ΝΔ
