Στα επίπεδα του 2009 το δημόσιο χρέος το 2026 – Στόχος η πλήρης αποπληρωμή των δανείων του πρώτου μνημονίου έως το 2031
Σε τροχιά σταθερής αποκλιμάκωσης συνεχίζει να κινείται το δημόσιο χρέος της χώρας, με το οικονομικό επιτελείο να στοχεύει στην επιστροφή του –το 2026– στα επίπεδα του 2009, πριν δηλαδή από το ξέσπασμα της δεκαετούς κρίσης. Σύμφωνα με το προσχέδιο του νέου προϋπολογισμού, το χρέος της Γενικής Κυβέρνησης προβλέπεται να διαμορφωθεί την επόμενη χρονιά στα 359 δισ. ευρώ, ήτοι στο 137,6% του ΑΕΠ, έναντι 145,4% του ΑΕΠ το 2025, καταγράφοντας μείωση κατά 7,8 ποσοστιαίες μονάδες μέσα σε έναν χρόνο.
Η εξέλιξη αυτή σηματοδοτεί τη μεγαλύτερη ετήσια αποκλιμάκωση του λόγου χρέους προς ΑΕΠ της τελευταίας δεκαετίας και φέρνει τη χώρα σε τροχιά σταθερότητας, συγκρίσιμη με εκείνη του 2010, όταν το ποσοστό χρέους ήταν στο 147,8% του ΑΕΠ — χρονιά κατά την οποία η Ελλάδα οδηγήθηκε στο πρώτο πρόγραμμα διάσωσης.
Νέα πρόωρη αποπληρωμή δανείων GLF τον Δεκέμβριο
Κομβικό ρόλο στη μείωση του χρέους διαδραματίζει η πρόωρη αποπληρωμή των ευρωπαϊκών δανείων του Greek Loan Facility (GLF), τα οποία φέρουν κυμαινόμενο επιτόκιο και αποτελούν το βαρύτερο κομμάτι του χαρτοφυλακίου χρέους της χώρας.
Όπως προβλέπεται, τον Δεκέμβριο του 2025 θα υλοποιηθεί νέα πρόωρη αποπληρωμή ύψους 5,29 δισ. ευρώ, που αφορά δάνεια με λήξεις την περίοδο 2033–2041. Πρόκειται για το τέταρτο συνεχόμενο κύμα αποπληρωμών, καθώς είχαν προηγηθεί:
- 7,935 δισ. ευρώ τον Δεκέμβριο του 2024,
- 5,29 δισ. ευρώ τον Δεκέμβριο του 2023,
- και 2,645 δισ. ευρώ τον Δεκέμβριο του 2022.
Στόχος του οικονομικού επιτελείου είναι η πλήρης αποπληρωμή των διμερών αυτών δανείων έως το 2031, μια δεκαετία νωρίτερα από την κανονική λήξη τους. Έτσι, η χώρα θα έχει μειώσει το χρέος τόσο σε απόλυτους αριθμούς όσο και ως ποσοστό του ΑΕΠ, περιορίζοντας παράλληλα το κόστος εξυπηρέτησης.
«Σήμα αξιοπιστίας» προς τις αγορές
Όπως επισημαίνουν αρμόδιοι αξιωματούχοι του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η στρατηγική πρόωρης αποπληρωμής των GLF δανείων δεν αποτελεί απλώς μια τεχνική διαχείριση χρέους, αλλά ένα μήνυμα εμπιστοσύνης και σταθερότητας προς τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης και τους επενδυτές.
Η κυβέρνηση, εκμεταλλευόμενη τη σημερινή δημοσιονομική σταθερότητα και το ευνοϊκό περιβάλλον στις αγορές, επιδιώκει να αποδείξει ότι η Ελλάδα δεν καλύπτει απλώς τις υποχρεώσεις της, αλλά ανακτά πλήρως την οικονομική της αυτονομία.
Η τακτική αυτή, σύμφωνα με στελέχη του Υπουργείου, στοχεύει στη δημιουργία προϋποθέσεων για χαμηλότερο κόστος δανεισμού στο μέλλον, καθώς η χώρα αναβαθμίζεται συνεχώς από τους οίκους αξιολόγησης.
Τα πολλαπλά οφέλη της πρόωρης αποπληρωμής
Η απόφαση για την πρόωρη αποπληρωμή των ευρωπαϊκών δανείων συνοδεύεται από πολλαπλά οφέλη, τόσο για τη βιωσιμότητα του χρέους όσο και για τη συνολική δημοσιονομική εικόνα της χώρας:
- Μείωση κόστους τόκων – Οι αποπληρωμές περιορίζουν τη δαπάνη εξυπηρέτησης του χρέους, ελαφρύνοντας τον κρατικό προϋπολογισμό.
- Ενίσχυση αξιοπιστίας – Οι αγορές και οι οίκοι αξιολόγησης λαμβάνουν θετικά το μήνυμα ότι η Ελλάδα διαχειρίζεται ενεργητικά το χρέος της και όχι μέσω επιμηκύνσεων.
- Περιορισμός κινδύνου αναχρηματοδότησης – Η πρόωρη εξόφληση μειώνει την έκθεση της χώρας σε μελλοντικές διακυμάνσεις επιτοκίων και διεθνείς αναταράξεις.
- Δημιουργία δημοσιονομικού χώρου – Η μείωση των δαπανών για τόκους ανοίγει περιθώρια για νέες επενδύσεις και κοινωνικές πολιτικές.
«Πρόκειται για μια επιλογή στρατηγικού χαρακτήρα, που εδραιώνει την εικόνα της Ελλάδας ως χώρας αξιόπιστης, ικανής να προγραμματίζει και να αποπληρώνει έγκαιρα τις υποχρεώσεις της», αναφέρουν χαρακτηριστικά πηγές του Υπουργείου.
Σταθερή πορεία μείωσης του χρέους έως το 2035
Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του Υπουργείου Οικονομικών, η πορεία αποκλιμάκωσης του δημόσιου χρέους αναμένεται να συνεχιστεί και την επόμενη δεκαετία, με προοπτική να υποχωρήσει κάτω από το 100% του ΑΕΠ έως το 2035.
Οι προβλέψεις του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) συγκλίνουν με αυτές τις εκτιμήσεις, τοποθετώντας το ελληνικό χρέος στο 125% του ΑΕΠ το 2030 — ποσοστό χαμηλότερο από εκείνο της Ιταλίας, γεγονός που αποτυπώνει την πρόοδο της Ελλάδας στην εξυγίανση των δημόσιων οικονομικών της.
Παράλληλα, η διατήρηση υψηλών ρυθμών ανάπτυξης και η συνετή δημοσιονομική πολιτική δημιουργούν πρόσθετη ασφάλεια έναντι εξωτερικών κραδασμών, ενισχύοντας το αφήγημα της οικονομικής ωριμότητας της χώρας μετά την πολυετή κρίση.
Η νέα εποχή της ελληνικής οικονομίας
Η στρατηγική που ακολουθεί η κυβέρνηση στο μέτωπο του χρέους σηματοδοτεί μια νέα εποχή δημοσιονομικής υπευθυνότητας, με στόχο την πλήρη απεξάρτηση από τα μνημονιακά δάνεια και τη σταθεροποίηση της χώρας σε ευρωπαϊκά επίπεδα αξιοπιστίας.
Η επιτυχής εκτέλεση του σχεδίου για αποπληρωμή των GLF έως το 2031 θα έχει ως αποτέλεσμα:
- τη δραστική μείωση του συνολικού χρέους,
- τη βελτίωση των όρων δανεισμού του Δημοσίου,
- και την απελευθέρωση πόρων για παραγωγικές επενδύσεις, στήριξη των νοικοκυριών και επιτάχυνση της πράσινης και ψηφιακής μετάβασης.
Η Ελλάδα, μετά από μια δεκαετία κρίσης και τριών μνημονίων, φαίνεται να έχει περάσει οριστικά σε φάση οικονομικής αυτοδυναμίας και αξιοπιστίας, επιβεβαιώνοντας ότι οι θυσίες της κοινωνίας δεν πήγαν χαμένες.
Η επιστροφή του χρέους στα επίπεδα του 2009 μέσα σε μόλις δύο χρόνια αποτελεί ορόσημο για την ελληνική οικονομία. Η συνετή διαχείριση, η συνέπεια στην υλοποίηση του προγράμματος αποπληρωμών και η ενίσχυση της εμπιστοσύνης των αγορών συνθέτουν το νέο αφήγημα της χώρας: μια Ελλάδα που πληρώνει, αναπτύσσεται και σχεδιάζει το μέλλον της με αυτοπεποίθηση.
Αντώνης Καραχάλιος
