Η λαμπροφόρος Ανάσταση, σύμφωνα με παράδοση αιώνων, εορτάστηκε στο Κέντρο της Ορθοδοξίας στο Φανάρι, με ιδιαίτερη λαμπρότητα, ιεροπρέπεια αλλά και συγκίνηση, λόγω των ειδικών περιστάσεων από την επιδημία του κορονοϊού. Η Ανάσταση όπως και όλες λειτουργίες της Μεγάλης Εβδομάδας τελέστηκαν χωρίς την παρουσία πιστών.
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος προέστη τα μεσάνυχτα του Μ. Σαββάτου της τελετής της Αναστάσεως στον προαύλιο χώρο του Πάνσεπτου Πατριαρχικού Ναού του Αγίου Γεωργίου στο Φανάρι, περιστοιχιζόμενος από τους κληρικούς της Πατριαρχικής Αυλής, και ακολούθως απηύθυνε μήνυμα για την εορτή του Αγίου Πάσχα.
Απευθυνόμενος προς το πλήρωμα της Εκκλησίας, ο Οικουμενικός Πατριάρχης, αναφέρθηκε στον σημερινό κόσμο και τα ιδιαίτερα προβλήματα που καλείται να αντιμετωπίσει: «Γιορτάζουμε το Πάσχα, ζώντας σε ένα κόσμο πού συνεχίζει να αναμετράται με την φτώχεια και την αδικία, με την βία και τις αντιπαραθέσεις και, πού εφέτος, επί πλέον, δοκιμάζεται, πολύ σκληρά, από την πανδημία τού κορονοϊού. Και ο άνθρωπος στέκεται αιφνιδιασμένος και φοβισμένος μπροστά σε αυτό το γεγονός, το οποίον ανέτρεψε όλα όσα θεωρούσαμε βέβαια, αυτονόητα και σταθερά», είπε.
Υπογραμμίζοντας ότι η Ανάσταση του Κυρίου αποτελεί την ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο για τον άνθρωπο «που σήμερα πάσχει, πονά και αγωνιά» ο Οικουμενικός Πατριάρχης είπε χαρακτηριστικά ότι «από αυτή την γωνιά της γης, από το Κέντρο της Ορθοδοξίας, το Οικουμενικό Πατριαρχείο, όπου επί αιώνες συνεχίζουμε να ζούμε σταυροαναστάσιμα, να μεταδίδουμε φως Χριστού και να κηρύττουμε αγάπη και αδελφοσύνη» ο θριαμβευτικός παιάνας της ελπίδας “Χριστός Ανέστη “μας θυμίζει πως πάντοτε την οδύνη του πάθους διαδέχεται η χαρά της Αναστάσεως».
Αποδίδοντας ιδιαίτερη έμφαση στη νεολαία και στο πώς εκείνη μπορεί να συμβάλει στο να ξεπεράσει η ανθρωπότητα τον φόβο της πανδημίας, ο Οικουμενικός Πατριάρχης απηύθυνε έκκληση στους νέους: «Μη φοβηθείτε καμιά πανδημία, ούτε και τις οικονομικές δυσκολίες που ακούμε ότι θα έρθουν. Μπορείτε να μετατρέψετε την πανδημία τού φόβου και της ασθένειας σε ευκαιρία συμπαράστασης και αγάπης προς τον συνάνθρωπο, προς τον κάθε άνθρωπο. Όλοι είμαστε αδέλφια επάνω σε αυτή την γη πού σήμερα στενάζει και αγωνιά» τόνισε ο Προκαθήμενος της Ορθοδοξίας.
«Σε αυτήν την αναπάντεχη δοκιμασία για την ανθρωπότητα, θα θέλαμε να απευθυνθούμε ιδιαιτέρως προς τις νέες και τους νέους απανταχού της γης, λέγοντάς τους: Αγαπητά μας παιδιά, θα πρέπει να γνωρίζετε ότι μέσα από τη σημερινή, αλλά και κάθε δοκιμασία, μπορούμε όλοι να γίνουμε καλύτεροι, καλλιεργώντας τις αρετές της υπομονής και της πίστεως, αφού, κατά τον Απόστολο Παύλο, “ἡ θλίψις υπομονήν κατεργάζεται, η δε υπομονή δοκιμήν, η δε δοκιμή ελπίδα, ἡ δε ελπίς ου καταισχύνει, ότι η αγάπη τού Θεού εκκέχυται εν ταις καρδίαις ημών διά Πνεύματος Αγίου τού δοθέντος ἡμίν” (Ρωμ. ε΄, 3-5)» είπε ο Οικουμενικός Πατριάρχης ο οποίος χαρακτήρισε τη σημερινή νεολαία ως «την ελπίδα και το αύριο της ανθρωπότητας», ως πρόσωπα που θα κληθούν να σηκώσουν στους ώμους τους το βάρος και την ευθύνη των προβλημάτων» για την διάσωση των παραδόσεων, για την ελευθερία, την δικαιοσύνη και την αλληλεγγύη, όπως είπε, προσθέτοντας ότι «η ανθρωπότητα χρειάζεται τα όνειρα και τις ευαισθησίες σας, τον δυναμισμό και την θέλησή σας, τα οράματά σας για ένα καλύτερο κόσμο. Για να προστατευθεί ἡ δημιουργία τού Θεού, το κοινό μας σπίτι και το φυσικό περιβάλλον», όπως τόνισε.
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης έκανε ιδιαίτερη μνεία και έδωσε πατρική ευλογία στους «Ορθοδόξους νέους και νέες πού ζουν εδώ, πιο κοντά στο Πατριαρχείο μας: Ρωμιούς, Τούρκους, Ρώσους, Ουκρανούς, Ρουμάνους, Γεωργιανούς, Βουλγάρους, Γκαγκαούζους, και κάθε εθνικότητας – πού μπορεί να ομιλείτε, παιδιά μου, διαφορετική γλώσσα και να έχετε διαφορετική κουλτούρα ὁ καθένας, αλλά σάς ενώνει ‒μας ενώνει‒ η κοινή Ορθόδοξη πίστη, η πίστη στον Αναστάντα Χριστό, τον Λυτρωτή, του οποίου είσαστε αγαπημένα παιδιά. Και ακόμη, σας ενώνει το ότι όλοι ανήκετε στην Πρωτόθρονη Εκκλησία, το Οικουμενικό μας Πατριαρχείο, εφ᾽ όσον ζείτε, μόνιμα ή προσωρινά, σε αυτή την ιστορική Πόλη, αλλά και στα όρια της δικαιοδοσίας του σε αυτή τη χώρα» όπως τόνισε.
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης ευχήθηκε «μόλις οι συνθήκες το επιτρέψουν» να πραγματοποιηθεί το προγραμματισμένο συνέδριο όλων των εν Τουρκία Ορθοδόξων νέων.
«Ελπίζουμε το συντομότερο, μόλις οι συνθήκες το επιτρέψουν, να πραγματοποιήσουμε το προγραμματισμένο συνέδριο όλων των εν Τουρκία Ορθοδόξων νέων, και τότε θα έχουμε την ευκαιρία να συζητήσουμε για τα κοινά προβλήματα και τα κοινά οράματα μας, για το σήμερα και το αύριο της Ορθόδοξης Εκκλησίας μας σε αυτό τον τόπο, με τον οποίο είναι άρρηκτα συνδεδεμένη» είπε ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος χαιρετίζοντας τους «νέους των ανά την οικουμένη επαρχιών μας» και «τις οικογένειές σας και σας καλώ να αναφωνήσουμε όλοι μαζί, πανηγυρικά “Χριστός Ανέστη – Αληθώς Ανέστη”!».
Την ίδια ώρα, περισσότερα από 260 εκατομμύρια χριστιανοί Ορθόδοξοι γιόρτασαν σήμερα το Πάσχα μέσα σε έκτακτες συνθήκες, καθώς οι αρχές σε όλο τον κόσμο τους κάλεσαν να μείνουν στα σπίτια τους προκειμένου να περιορίσουν την εξάπλωση του νέου κορονοϊού, παρότι σε ορισμένες περιπτώσεις πραγματοποιήθηκαν συγκεντρώσεις.
Οι Ορθόδοξοι γιόρτασαν φέτος την Ανάσταση του Χριστού μία εβδομάδα μετά τους καθολικούς και τους προτεστάντες.
Έτσι στο σύνολό τους οι Ορθόδοξοι, που ζουν κυρίως στην ανατολική Ευρώπη και στην πρώην ΕΣΣΔ, πέρασαν την Κυριακή του Πάσχα υπό περιορισμό, αν και σε ορισμένες χώρες η παράδοση υπερίσχυσε των κανόνων αποστασιοποίησης, την ώρα που ο κορονοϊός προκάλεσε περισσότερους από 160.000 θανάτους σε όλο τον κόσμο και έχει οδηγήσει στον περιορισμό του 50% της ανθρωπότητας.
Ο πρόεδρος της Λευκορωσίας Αλεξάντρ Λουκασένκο, που αμφισβητεί ζωηρά τη βαρύτητα της επιδημίας, γιόρτασε το Πάσχα σε ένα εκκλησάκι στην εξοχή. «Δεν εγκρίνω εκείνους που έκλεισαν στους ανθρώπους τον δρόμο προς την εκκλησία», δήλωσε, σύμφωνα με το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Belta.
Στη Γεωργία, εκατοντάδες άνθρωποι παρευρέθησαν στην αναστάσιμη λειτουργία σε έναν καθεδρικό ναό στο Τμπιλίσι. «Θα μπορούσα να είχα μείνει στο σπίτι και να παρακολουθήσω τη λειτουργία στην τηλεόραση, αλλά σε αυτή την εκκλησία βρίσκω αληθινή γαλήνη», δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο η 58χρονη Λαμάρα Τζβάνια.
Στην Ουκρανία, η Ορθόδοξη Εκκλησία προέτρεψε τους πιστούς να πάνε στην εκκλησία αν και πολύ λίγοι από αυτούς το έκαναν στο Κίεβο, όπως διαπίστωσε δημοσιογράφος του Γαλλικού Πρακτορείου. Η ουκρανική Εκκλησία δοκιμάζεται δεινά από την επιδημία, καθώς ένα από τα μοναστήρια της στην ουκρανική πρωτεύουσα έγινε εστία της ασθένειας με σχεδόν 140 μολύνσεις και τον θάνατο τριών μοναχών.
Στη Ρωσία, ο Πατριάρχης της Μόσχας Κύριλλος, που διεκδικεί 150 εκατ. πιστούς, τέλεσε τη θεία λειτουργία κεκλεισμένων των θυρών στον κυριότερο καθεδρικό της πρωτεύουσας. «Αυτή η τρομερή αρρώστια έπληξε τους ανθρώπους μας», είπε στο κήρυγμά του που αναμεταδόθηκε από την τηλεόραση, όμως «είμαστε μαζί: μια μεγάλη οικογένεια ορθοδόξων πιστών».
Δίνοντας το παράδειγμα, ο πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν γιόρτασε το Πάσχα σε ένα μικρό παρεκκλήσι της επίσημης κατοικίας του. «Φέτος οι εορτασμοί πραγματοποιήθηκαν με αναγκαστικούς περιορισμούς», ανέφερε σε ένα βίντεο, καθισμένος σε ένα τραπέζι στολισμένο με γλυκίσματα του Πάσχα. Πολλοί τόποι λατρείας παρέμειναν ωστόσο ανοικτοί σε δεκάδες περιοχές της Ρωσίας, που καταμετρά 42.853 κρούσματα του κορονοϊού, εκ των οποίων 361 θανατηφόρα.
Το Οικουμενικό Πατριαρχείο στην Κωνσταντινούπολη έδωσε εντολή οι λειτουργίες πραγματοποιηθούν χωρίς πιστούς και να αναμεταδοθούν από το διαδίκτυο. Ίδια κατάσταση στην Κύπρο και στην Ελλάδα, στη Σερβία, στη Βόρεια Μακεδονία ή ακόμη στην Αίγυπτο για τα περισσότερα από 10 εκατομμύρια των ορθοδόξων Κοπτών.
Η Παλιά Πόλη της Ιερουσαλήμ, η οποία συνήθως πλημμυρίζει για τον εορτασμό του Πάσχα, ήταν σχεδόν έρημη αυτό το Σαββατοκύριακο, λόγω των μέτρων περιορισμού.
Στον Λίβανο, όπου διαβιούν πολλές ορθόδοξες κοινότητες, οι εκκλησίες ήταν κλειστές και οι δρόμοι έρημοι. «Είναι η πρώτη φορά στη ζωή μου που βλέπω μια Κυριακή του Πάσχα όπως αυτή. Ούτε θρησκευτική τελετή, ούτε γεύμα με την οικογένεια», λέει ο 76χρονος Αφάφ που ζει στη βόρεια Βηρυτό.
Για ορισμένους, ο φετινός εορτασμός έφερε στον νου ζοφερές ώρες. «Το Πάσχα [φέτος] θυμίζει πώς περνούσαμε το Πάσχα την περίοδο της δικτατορίας όταν κλεινόμαστε στα σπίτια μας. Κλείναμε πόρτες και παράθυρα για να ανάψουμε μια λαμπάδα με τον φόβο ότι θα μας έπιαναν και θα μας έκλειναν στη φυλακή», εξήγησε η Τατιάνα Γιάνι, μια 72χρονη που ζει στην Αλβανία, όπου η θρησκεία είχε απαγορευθεί στη διάρκεια της κομμουνιστικής περιόδου.
Στη Ρουμανία, οι εκκλησίες ήταν κι αυτές απρόσιτες όμως εθελοντές και ιερείς διένειμαν πόρτα πόρτα το αντίδωρο και το Άγιο Φως, σύμβολα του ορθόδοξου Πάσχα.
Στη Βουλγαρία, οι χώροι λατρείας ήταν ανοικτοί αλλά σχεδόν άδειοι, με τους ριψοκίνδυνους πιστούς να είναι υποχρεωμένοι να φορούν μάσκα και να διατηρούν αποστάσεις ασφαλείας. Όπως ο Ντμίτρι Γκόλντμαν, 46 ετών, τον οποίο συνάντησε το Γαλλικό Πρακτορείο στην αναστάσιμη λειτουργία στην καθεδρικό Αλεξάντρ Νιέφσκι της Σόφιας. και ο οποίος προσευχήθηκε να «ξεπεραστεί αυτή η κρίση».
